بهرام سروری نژاد کیست و الان کجاست؟ + بیوگرافی

سخنگوی انجمن بازیگران خانه تئاتر به نمایندگی از برخی اصناف این خانه ، ایرادهایی را به سند ملی تئاتر وارد دانست و عنوان کرد که وقتی عنوان «ملی» در کنار سندی می آید ، یعنی ملت یا آن نهاد مردمی مربوطه باید در نگارش آن دخیل باشند و قرار نیست دولت یک جانبه آن را تدوین و اجرایی کند.

پشت درهای بسته نمی توان برای ملت تصمیم گرفت

به گزارش نم نمک ، «سند ملی تئاتر» از جمله سندهایی بود که اواخر فروردین امسال با حضور انتصابی چند هنرمند تدوین و منتشر شد. تحولات کشور و تغییر دولت سبب شد که این سند کمتر مورد بحث قرار بگیرد. هر چند در همان زمان نیز تمام اصناف به محض اطلاع ، مخالفت خود را با یکسویه بودن آن اعلام کردند. در حال حاضر معاون هنری تازه وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی از سوی شورای عالی هنر و شورای عالی انقلاب فرهنگی با شعار واگذاری امور هنری به صنوف در جلساتی با اصناف هنری ، خواستار دیدگاه های هنرمندان برای اصلاح و بازنگری این سند شده است.

بر همین اساس ، تعدادی از انجمن های خانه تئاتر نکاتی را به عنوان مواردی که در این سند نیازمند اصلاح و تغییر و تردید است ، تدوین کرده اند. این موارد که شامل 25 مورد است ، به امضای 8 انجمن زیر پوشش خانه تئاتر رسیده است و بهرام سروری نژاد ، سخنگوی انجمن بازیگران در گفتگو با ایسنا توضیحاتی را درباره ضرورت اصلاح این سند و برخی از اشکالات آن ، ارایه کرد. 

او در این گفتگو با اشاره به برخی از نقدهایی که به این سند وارد است ، تاکید کرد که در حال حاضر این سند به جای اینکه حمایت گرانه باشد ، گویی مقابل هنرمندان است و حتی در انتقال مفاهیم و تعاریف اولیه تئاتری نادرست است.

این بازیگر در آغاز در پاسخ به اینکه آیا اصولا وجود سندی را با عنوان سند ملی تئاتر ضروری می دانید ، توضیح داد : ذات هنر با توجه به گوناگونی اوضاع و احوال انسان معاصر نمی تواند سندی داشته باشد. بنابراین مهم ترین کارکرد یک سند در امور مربوط به سخت افزارها و تعهد دولت به ملت برای عدالت در حمایت و پشتیبانی از آن خلاصه می شود و از این منظر ، وجود یک سند ملی و راهبردی می تواند مفید باشد اما دو شرط دارد؛ اول اینکه این سند در درجه اول باید برای مراکز دولتی که متولی تئاتر هستند ، نوشته شود و به صورت واضح و دقیق مشخص شود که وظایف شان چیست و چه تعهداتی نسبت به جامعه تئاتری دارند و چگونه باید به آن تعهدات عمل کنند. از ساخت و ساز و رسیدگی به سالن های نمایش گرفته تا چگونگی ارائه سالن به کارگردانان مختلف و قوانین شفاف مربوط به تخصیص بودجه به جای واژه نادرست کمک هزینه و بررسی تاثیرات مثبت و منفی جشنواره ها و ...

او اضافه کرد : در درجه دوم آنچه اهمیت دارد این است که نظرات هنرمندان را در حیطه های مختلف ، مورد توجه قرار بدهند و راهکارهای جامعه هنری به شکل عملی از سوی خودشان در آن لحاظ شده و توسط دولت و مجلس و با حمایت دستگاه های قضایی تقنینی کند و البته با رویکرد درست. بنابراین خواسته ما داشتن یک سند عملی و جامع ملی درخواست های هنرمندان از دولت است و آن هم نه فقط عده ای از هنرمندان با انتخاب دولت بلکه نمایندگان انتخابی آحاد هنرمندان تئاتر از سوی خودشان.

سروری نژاد با اشاره به روند نگارش سند فعلی تئاتر یادآوری کرد : وقتی عنوان «ملی» در کنار سندی می آید ، یعنی ملت باید در نگارش آن دخیل باشند و قرار نیست دولت یک جانبه آن را تدوین و اجرایی کند. حرف کلی ما این است که چنین تصمیماتی ، به جای اینکه پشت درهای بسته گرفته شود ، توسط شورایی به انتخاب خود هنرمندان از صنوف مختلف و طیف های گوناگون آن اتخاذ شود و این سند با تجمیع نظرات نوشته شود نه اینکه کسانی که اصلا شرایط ، مناسبات و اقتضائات کار ما را نمی دانند ، یک جانبه درباره کار ما تصمیم گیری کنند.

او در عین حال ابراز خرسندی کرد : خوشبختانه معاونت محترم جدید این اهتمام را دارند که نظرات هنرمندان را جویا شوند و این گونه بود که 2 ماه پیش از خانه تئاتر خواسته شد تا نظرات خود را درباره این سند اعلام کند. خانه نیز این موضوع را به همه انجمن های خود اعلام کرد. بر همین اساس ، 3 انجمن ترجیح دادند مستقلا نظر بدهند و 8 انجمن با قبول دعوت انجمن بازیگران و ائتلاف همه جانبه با یکدیگر به یک ارزیابی کلی رسیدند که نتیجه آن متن مکتوبی است که امضای 8 انجمن خانه تئاتر از جمله انجمن بازیگران را دارد. انجمن نمایشگران عروسکی ، ضمن امضای این متن مشترک ، با در نظر گرفتن موارد مندرج در قانون اساسی ، نکات قانونی خود را نیز ضمیمه این متن مشترک کرده اند.

سروری نژاد در پاسخ به اینکه این نظرات چقدر در بازنگری سند ملی تئاتر تاثیرگذار خواهد بود ، توضیح داد : به هر حال وقتی سندی نوشته و ابلاغ می شود ، تغییر آن دشوار خواهد بود و مشکل اینجاست و به همین دلیل ما هر گونه سندی را درباره تئاتر رد می کنیم چرا که تئاتر زندگی است و هر لحظه دستخوش تغییر. اما در هر حال می توانیم امیدوار باشیم که معاونت هنری جدید بعد از نظرخواهی از هنرمندان ، تغییراتی در این سند به نفع جامعه هنری و فرهنگ و هنر کشور اعمال کند. البته اخیرا جلسه ای در این معاونت برای بازنگری سند برگزار شد اما متاسفانه از 16 انجمن زیر پوشش خانه تئاتر ، فقط روسای 5 انجمن از جمله انجمن بازیگران برای شرکت در این جلسه دعوت شدند و مشخص نیست که این دعوت که می تواند پرسش برانگیز باشد که بر چه اساس و مبنایی صورت گرفته است.

وی با تاکید بر ضرورت ارتقای جایگاه هنرمندان تئاتر افزود : یکی از رویکردهای مهم ما در هیات مدیره فعلی انجمن بازیگران که از 6 ماه پیش آغاز به کار کرده ، ارتقای شان بازیگران است چراکه معتقدیم در سال های اخیر این جایگاه دچار لطمه های جدی شده است. نمونه کوچک تر این وضعیت ، رفتاری است که در بعضی مجموعه های خصوصی با هنرمندان صورت می گیرد. در اِشِل بزرگ تر هم این بی توجهی را در سند ملی تئاتر می بینیم درحالیکه وقتی سندی عنوان «ملی» را با خود یدک می کشد ، مطمئنا ملت هم باید در تدوین آن سهیم باشند نه اینکه از جانب عده ای خاص در یک وزارتخانه به شکل بالادستی نوشته شود آن هم زمانی که در این وضعیت معلوم نیست متولی تئاتر کشور کیست یا چه نهادی است؟ این گونه رفتار ، از روح هنری و دموکراتیک بودن دور است.

او در پاسخ به اینکه بیشترین نقدی که به سند دارید ، چیست؟ تصریح کرد : بعد از برپایی نشست هایی در انجمن بازیگران و هم اندیشی با دیگر انجمن ها ، 24 مورد اصلاحی داریم که آن را در قالب مطالبه مطرح می کنیم. یکی از موراد مهم این است که برخی از مطالب و تعاریفی که در این سند آمده ، قابل تفسیر است؛ مانند اخلاق مداری ، تعهد و ... استفاده از واژگان تفسیرپذیر در سندی که قرار است اجرایی شود ، قطعا مشکل ساز خواهد شد. تنازع بقا نیز همچون فضیلت و رقابت و فایده گرایی از ویژگی های اخلاقگرایی هستند!

سروری نژاد اضافه کرد : نگاه حاکم بر این سند به جای اینکه نشانگر ارایه راهکاری برای تسهیل در کار هنرمندان و پیشبرد بهتر امور باشد ، گویی بازدارنده و مقابل هنرمندان است. ادبیات حاکم بر آن برآمده از تفکر و نگاهی است که این سند بر اساس آن نگاشته شده که گویی مقابل هنرمندان و بازدارنده است و نه در کنار آنان. در حالیکه اگر این سند دوشادوش مراجع قانونی جهت تسهیل امور هنرمندان بود ، دقیق تر و صواب تر می نمود و در این روزگار کمیابی امید برای آنان مایه شادی و دلگرمی می شد.

سروری نژاد سپس برخی از ایرادهای قانونی را که انجمن نمایشگران عروسکی به این سند وارد دانسته اند ، تشریح کرد و افزود : انجمن نماشگران عروسکی ضمن امضای متن ما نکاتی را به لحاظ قانونی یادآور شدند. یکی از این موارد این است که در این سند ، عدالت فرهنگی رعایت نشده است. در حالیکه در اصل سوم قانون اساسی آمده که دولت موظف است برای رفع تبعیض های ناروا ، ایجاد امکانات عادلانه را برای همه مردم در کشور به کار بگیرد ولی سند ملی تئاتر برای مناطق کم برخوردار و اقشار محروم هیچ برنامه مشخصی در حوزه هنرهای نمایشی ارایه نکرده است.

وی افزود : اصل 43 قانون اساسی بر تامین امکانات و زیرساخت های فرهنگی برای مردم تاکید دارد اما در سند ملی هنرهای نمایشی ساز و کار شفاف و عملی برای تامین بودجه و زیرساخت های لازم برای گروه های نمایشی پیش بینی نشده است.

سروری نژاد در ادامه با اشاره به برخی از پیشنهادها در جهت بازنگری در سند ملی تئاتر اضافه کرد : یکی از راهکارهای عملی ما برای ارتقای شان هنرمندان ، داشتن قرارداد قانونی و ثبتی برای تمام اعضای گروه است. این قرارداد باید به شکل قانونی در انجمن هنرهای نمایشی یا مرکز هنرهای نمایشی یا هر متولی دیگری ثبت شود . دیگر خواسته ما این است که خانه تئاتر و شورای داوری آن این قدرت قانونی را داشته باشند که بتوانند بر اساس همان قراردادها احقاق حق کنند. بخش دیگر هم به سالن های تئاتر و فضای پشت صحنه و روی صحنه آن بازمی گردد.

سروری نژاد ، حمایت قضایی از هنرمندان را دیگر خواسته مهم اصناف هنری دانست و توضیح داد : این حمایت ، شامل همه موارد قضایی می شود. این گونه نباشد که خانه تئاتر فقط یک نام باشد یا از نام افراد برای قدرت این خانه استفاده کنیم. بلکه خانه تئاتر باید با پیدا کردن جایگاه واقعی خود ، قدرت حمایت امنیت شغلی از اعضای خویش را به دست آورد.

او با اشاره به کمبود امکانات سخت افزاری در زمینه های هنری گفت : دیگر نکته مورد نظر ما که به عنوان یک کمبود در این سند وجود دارد ، توجه نکردن به ضرورت افزایش بودجه وزارت فرهنگ است. این وزارتخانه باید بتواند با برخورداری از بودجه بیشتر ، امکانات سخت افزاری مورد نیاز هنرمندان را همچون سالن های استاندارد تئاتر تامین کند. ما باید چندین مجموعه مانند تئاتر شهر داشته باشیم. ضمن اینکه در ساخت سالن ها ، باید مکان های درست انتخاب شوند تا سرمایه ملی با ساخت سالن در مکان های نامناسب ، به هدر نرود. به عنوان نمونه ما اکنون در تهران به ازای هر چند نفر یک صندلی تئاتر داریم؟

او همچنین خواستار کنار گذاشتن دیوان سالاری اداری در کار هنر شد و توضیح داد : بوروکراسی اداری و هنر در کنار یکدیگر جمع نمی شوند و این چنین است که گاه ناگهان با سندی مواجه می شویم که مسائل هنری و اقتضائات این کار در آن ندیده گرفته شده است. در حالیکه بدون در نظر گرفتن شرایط کار هنرمندان ، این سند فاقد ارزش هنری است.

سروری نژاد تاکید کرد : ما بسیار به داشتن شوراهای انتخابی و نه انتصابی و تبادل افکار در تمام امور هنری معتقدیم. وقتی قرار است تصمیماتی درباره کارهای هنری گرفته شود ، حتما باید شورای هنری شکل بگیرد البته اخیرا دیدیم شورایی هنری تشکیل شد ولی ایرادش این بود که اعضای آن یکدست و همسو بودند در حالیکه هر شورایی باید با حضور طیف های مختلف شکل بگیرد تا عملکرد بهتری داشته باشد و لزوم تنظیم هر سندی بر اجرای دیوانی و اداری تئاتر است و نه موارد هنری.

او در پایان خاطرنشان کرد : اصالتا هیچ سندی برای هنر ، قابل اتکا نیست و سند باید برای مراحل اجرایی و سخت افزاری باشد. مثل اختصاص سالن ها ، نوبت اجراها ، تمکین آموزش حرفه ای و بازآموزی هنرمندان ، کد شغلی ، قراردادها و اینکه دائم از مواردی که قابل تفسیر است ، حرف زدن ، همچون اخلاق و تعهد و سوژه های مناسبتی و ... فقط راه را برای هنرمند سد می کند. زیرا سوژه به سمت هنرمند می آید و نه هنرمند به سمت سوژه. این جان کلام است.

بیوگرافی بهرام سروری نژاد

بهرام سروری نژاد متولد 1353 در شیراز بازیگر و کارگردان ایرانی است.

او دارای مدرک کارشناسی کشاورزی دانشگاه شیراز و کارشناسی ارشد کارگردانی تئاتر از دانشکده سینما ‏تئاتر است. بهرام سروری نژاد در آثاری همچون فیلم های پرسه در حوالی من ، ساعت 5 عصر ، سد معبر ، شغل شریف ، کیفر و سریالهای بچه مهندس ، آشوب ، داستان یک شهر 2 ، دولت عشق ، رهایم کن و ... به عنوان بازیگر حضور داشته است.