- توضیحات
خودروی پرنده دیگر فقط یک ایده علمی تخیلی نیست. در حال حاضر چندین شرکت در حال توسعه وسایل نقلیه ای هستند که می توانند بخشی از مسیر را روی جاده و بخشی را در آسمان طی کنند.در ادامه با مهم ترین خودروهای پرنده مطرح در حال حاضر آشنا می شویم.
برترین خودروهای پرنده جهان در حال حاضر؛ از PAL-V تا خودروهای eVTOL
خودروی پرنده دیگر فقط یک ایده علمی تخیلی نیست. در حال حاضر چندین شرکت در حال توسعه وسایل نقلیه ای هستند که می توانند بخشی از مسیر را روی جاده و بخشی را در آسمان طی کنند. البته این محصولات از نظر فناوری و میزان آمادگی برای استفاده عمومی تفاوت زیادی با یکدیگر دارند؛ برخی به مرحله آزمایش های پروازی رسیده اند و برخی دیگر هنوز در مسیر دریافت مجوزهای نهایی و ورود به تولید انبوه هستند.
در این میان ، مدل هایی مانند PAL-V Liberty رویکرد ترکیبی خودرو و جایروکوپتر را دنبال می کنند ، در حالی که پروژه هایی مانند Doroni H1-X و Alef Model A به سراغ فناوری برخاست و فرود عمودی رفته اند. Klein Vision AirCar نیز یکی از نمونه های متفاوتی است که با باز شدن بال ها ، از یک خودروی جاده ای به هواپیما تبدیل می شود.
در ادامه با مهم ترین خودروهای پرنده مطرح در حال حاضر آشنا می شویم.
1. PAL-V Liberty؛ ترکیب خودرو و جایروکوپتر
PAL-V Liberty یکی از شناخته شده ترین نمونه های «FlyDrive» است؛ وسیله ای که برای حرکت روی جاده و پرواز طراحی شده و برخلاف بسیاری از طرح های مفهومی ، سابقه طولانی در توسعه و دریافت مجوزهای جاده ای دارد.
Liberty از معماری یک جایروکوپتر استفاده می کند. دو موتور Rotax 912 iS وظیفه تأمین توان را بر عهده دارند و روتور اصلی در هنگام پرواز با اتوروتیشن نیروی بالابر ایجاد می کند. این خودرو ظرفیت حمل دو نفر را دارد.
در حالت زمینی ، حداکثر سرعت اعلام شده آن 160 کیلومتر بر ساعت است و برد رانندگی آن حدود 1300 کیلومتر اعلام شده است. در حالت پرواز نیز سرعت حداکثری به 180 کیلومتر بر ساعت و برد پروازی به حدود 400 تا 500 کیلومتر می رسد.
یکی از ویژگی های مهم Liberty این است که فرایند تبدیل آن از حالت رانندگی به پرواز حدود پنج دقیقه زمان می برد. PAL-V همچنین در حال حاضر اعلام کرده که مراحل مهمی را برای آماده سازی تولید خودروهای جاده ای دارای تأییدیه طی کرده است.
مشخصات مهم :
- ظرفیت : 2 نفر
- حداکثر سرعت جاده ای : 160 کیلومتر بر ساعت
- حداکثر سرعت پروازی : 180 کیلومتر بر ساعت
- برد پروازی : حدود 400 تا 500 کیلومتر
- ارتفاع عملیاتی : حدود 3500 متر
- نوع پیشرانه : دو موتور Rotax
- قیمت اعلام شده توسط سازنده : حدود 299 هزار یورو ، بدون مالیات و هزینه های مربوطه
2. Klein Vision AirCar؛ خودرویی که به هواپیما تبدیل می شود
Klein Vision AirCar یکی از جذاب ترین پروژه های این حوزه است ، زیرا ظاهر آن در حالت زمینی بیشتر به یک خودروی اسپرت شبیه است تا یک هواپیما.
مهم ترین ویژگی AirCar استفاده از بال های جمع شونده است. هنگامی که خودرو وارد حالت پرواز می شود ، بخش های آیرودینامیکی آن باز شده و وسیله نقلیه به یک هواپیمای بال ثابت تبدیل می شود.
نسخه های آزمایشی AirCar پروازهای متعددی را انجام داده اند و شرکت Klein Vision در سال 2025 از نمونه اولیه تولیدی آن رونمایی کرد. این شرکت همچنین در حال حاضر از همکاری های جدید برای توسعه پروژه خبر داده است.
در نسل های آزمایشی ، AirCar به موتور BMW با توان حدود 140 اسب بخار مجهز بود و حداکثر سرعت اعلام شده آن به حدود 200 کیلومتر بر ساعت می رسید. البته مشخصات نسخه تولیدی می تواند با نمونه های آزمایشی تفاوت داشته باشد.
Klein Vision همچنین از توسعه نسخه های آینده شامل مدل های چهار نفره ، دوموتوره و حتی نسخه آبی-خاکی سخن گفته است.
مشخصات و ویژگی ها :
- معماری : خودرو + هواپیمای بال ثابت
- ظرفیت نمونه فعلی : 2 نفر
- تبدیل از خودرو به هواپیما : حدود چند دقیقه
- سرعت نمونه های آزمایشی : تا حدود 200 کیلومتر بر ساعت
- قابلیت توسعه به نسخه های 4 نفره و دوموتوره
3. Alef Model A؛ خودروی پرنده با برخاست عمودی
Alef Model A یکی از پروژه هایی است که تعریف متفاوتی از خودروی پرنده ارائه می دهد. برخلاف خودروهای پرنده ای که برای پرواز به باند نیاز دارند ، طراحی Model A بر قابلیت برخاست و فرود عمودی تمرکز دارد.
بدنه خودرو در حالت رانندگی ظاهری نسبتاً شبیه خودروهای معمولی دارد ، اما در زمان پرواز ، سازوکار داخلی آن برای ایجاد نیروی بالابر مورد استفاده قرار می گیرد.
Alef اعلام کرده که نمونه این خودرو مجوز ویژه صلاحیت پروازی FAA را برای آزمایش دریافت کرده است. این موضوع به معنای دریافت مجوز تجاری برای استفاده عمومی نیست؛ بلکه اجازه ای برای انجام آزمایش های پروازی در چارچوب مقررات مربوطه است.
شرکت همچنین از آغاز فعالیت های تولیدی و قراردادهای زنجیره تأمین برای Model A خبر داده است ، اما وضعیت تولید انبوه و تحویل گسترده آن همچنان باید از برنامه های اعلامی شرکت تفکیک شود.
ویژگی های کلیدی :
- قابلیت برخاست و فرود عمودی
- طراحی برای استفاده روی جاده
- پیشرانه الکتریکی
- تمرکز بر پرواز مستقیم از محیط های شهری
- دریافت مجوز ویژه FAA برای آزمایش نمونه اولیه
4. Doroni H1-X؛ نسل جدید خودروهای پرنده eVTOL
Doroni H1-X یکی از پروژه های جدیدتر در حوزه خودروهای پرنده شخصی است که بر فناوری eVTOL یا برخاست و فرود عمودی برقی تکیه دارد.
این وسیله برای حمل دو نفر طراحی شده و از فن های کانال دار برای ایجاد نیروی پیشران استفاده می کند. برخلاف هواپیماهای معمولی ، H1-X برای برخاستن و فرود آمدن به باند نیاز ندارد.
طبق مشخصات فعلی اعلام شده توسط Doroni ، H1-X حداکثر سرعتی معادل 120 مایل بر ساعت ، یعنی حدود 193 کیلومتر بر ساعت ، و بردی در حدود 100 مایل یا 161 کیلومتر دارد. زمان شارژ اعلام شده نیز حدود 25 دقیقه است.
یکی از تفاوت های H1-X با خودروهای پرنده قدیمی تر ، تمرکز جدی بر سامانه های کمک خلبان و کنترل دیجیتال است. Doroni سامانه ای با نام SOUL AI را نیز برای کمک به خلبان و مدیریت اطلاعات پروازی معرفی کرده است.
این پروژه هنوز در مسیر آزمایش و دریافت گواهی های لازم قرار دارد و شرکت ، آغاز تحویل مشتریان را برای سال 2028 هدف گذاری کرده است.
مشخصات اعلام شده :
- ظرفیت : 2 نفر
- نوع : eVTOL برقی
- حداکثر سرعت : 193 کیلومتر بر ساعت
- برد : حدود 161 کیلومتر
- برخاست و فرود : عمودی
- زمان شارژ اعلامی : حدود 25 دقیقه
- وضعیت : توسعه و آماده سازی برای صدور گواهی
5. Samson Sky Switchblade؛ خودروی اسپرتی که پرواز می کند
Switchblade یکی دیگر از پروژه های قدیمی و شناخته شده بازار خودروهای پرنده است. این محصول توسط Samson Sky توسعه داده شده و رویکرد آن با خودروهای eVTOL تفاوت دارد.
Switchblade یک وسیله سه چرخ است که در حالت زمینی می تواند مانند یک وسیله جاده ای حرکت کند. هنگام آماده سازی برای پرواز ، بال ها و دم از بدنه خارج می شوند و وسیله به یک هواپیمای بال ثابت تبدیل می شود.
طبق مشخصات اعلام شده شرکت ، Switchblade دو صندلی دارد و حداکثر سرعت پروازی آن تا حدود 310 کیلومتر بر ساعت اعلام شده است. برد پروازی نیز حدود 724 کیلومتر ذکر شده است.
نکته مهم این است که Switchblade در دسته هواپیماهای Experimental قرار می گیرد و مالک باید بخشی از فرایند ساخت آن را انجام دهد. بنابراین با یک خودروی تولید انبوه معمولی فاصله زیادی دارد.
شرکت Samson Sky در حال حاضر همچنان روی توسعه نسخه تولیدی و سامانه هیبریدی Skybrid کار می کند و تولید اولیه را برای آینده هدف گذاری کرده است.
مشخصات اعلام شده :
- ظرفیت : 2 نفر
- حداکثر سرعت پروازی : حدود 310 کیلومتر بر ساعت
- سرعت کروز : حدود 257 کیلومتر بر ساعت
- برد : حدود 724 کیلومتر
- سرعت زمینی اعلام شده : حدود 161 کیلومتر بر ساعت
- تبدیل خودرو به هواپیما : کمتر از 3 دقیقه
- وضعیت : توسعه و آماده سازی تولید
آیا خودروهای پرنده واقعاً آماده استفاده عمومی هستند؟
پاسخ به این پرسش برای همه مدل ها یکسان نیست. «خودروی پرنده» در حال حاضر یک اصطلاح کلی است و محصولات مختلف از نظر فناوری ، مجوز ، زیرساخت موردنیاز و میزان آمادگی تجاری تفاوت زیادی دارند.
برای مثال ، PAL-V Liberty در بخش جاده ای به مرحله مهمی از تأییدیه های اروپایی رسیده است ، اما برای پرواز همچنان الزامات هوانوردی و مهارت خلبانی مطرح است. در مقابل ، خودروهایی مانند Doroni H1-X هنوز در مسیر توسعه و اخذ گواهی پروازی قرار دارند.
از طرف دیگر ، eVTOLهایی مانند H1-X یا Model A می توانند از نظر تئوری مزیت بزرگی در حذف نیاز به باند داشته باشند ، اما استفاده گسترده از آن ها به عواملی مانند قوانین هوانوردی ، مدیریت حریم هوایی ، ایمنی ، زیرساخت شارژ و پذیرش عمومی وابسته است.
بنابراین در حال حاضر بهتر است خودروهای پرنده را یک بازار در حال شکل گیری بدانیم ، نه محصولی که به طور گسترده جایگزین خودروهای عادی شده باشد.
آینده خودروهای پرنده
رقابت در این صنعت به دو مسیر اصلی تقسیم شده است : خودروهای «Drive-to-Fly» که ابتدا با خودرو به فرودگاه یا محل مناسب می روید و سپس پرواز می کنید ، و خودروهای eVTOL که برای برخاست و فرود عمودی طراحی شده اند.
مدل اول در حال حاضر از نظر فناوری های تثبیت شده به واقعیت نزدیک تر است ، اما مدل دوم می تواند در صورت حل مسائل مربوط به ایمنی ، مقررات و انرژی ، تغییرات بزرگ تری در حمل ونقل شهری ایجاد کند.
در نهایت ، آینده خودروهای پرنده فقط به سرعت یا ظاهر آن ها بستگی ندارد؛ عواملی مانند قیمت ، آموزش خلبان ، قوانین شهری ، زیرساخت ، ایمنی و هزینه نگهداری تعیین خواهند کرد که کدام فناوری بتواند از مرحله نمونه اولیه به یک وسیله حمل ونقل روزمره تبدیل شود.