نشانه های نزدیک شدن و تقرب به خدا کدامند؟ + مراحل

سوره ای برای نزدیک شدن به خدا و نزدیک شدن به خدا از نظر بهجت و تقرب به خدا یعنی چه و نشانه های نزدیک شدن به خدا و چله نزدیک شدن به خدا و تقرب به خدا یعنی چه دینی دهم و نشانه های توجه خدا به بنده و هفت راه رسیدن به خدا در نم نمک.

نشانه های نزدیکی و تقرب به خدا کدامند؟

هر عملی که انسان با آن عمل به خدا نزدیک می شود وسیله اوست. ولایت اهل بیت وسیله است ، نماز و روزه وسیله است ، حج و زیارت وسیله است ، صدقات وسیله اند. هر عمل قُربی که انسان را به خدا نزدیک می کند ، توسّل به خداست. گاهی انسان با نماز به خدا متوسّل می شود ، گاهی با روزه متوسّل می شود.

تقرب و نزدیک شدن به خدا را باید هدف اصلی زندگی در دنیا دانست. هدفی که رسیدن به آن به آرامش و امنیت را در در این دنیا و خوشنودی و پاداش را در آخرت برای انسان به همراه دارد. البته نزدیک شدن به خداوند امری نیست که یک شبه و با سرعت کسب شود بلکه نیازمند زمان ، خلوص ، تلاش و انجام اعمالی است.

مراحل نزدیک شدن به خدا

1. اطاعت از دستورات خدا

عبودیت و الوهیت مخصوص ذات پروردگار است و آدم مومن باید هرگونه شرک و بت پرستی را نفی نماید و همه کارها را فقط برای او انجام دهد. زیرا غیر خدا ارزش آن را ندارد که معبود انسان قرار گیرد.

امام علی (ع) در نهج البلاغه در خطبه 110 فرمود : «انّ افضل ما توسّل به المتوسلون الی اللّه سبحانه الایمان به و برسوله» یعنی بهترین چیزی که به وسیله آن می توان به خدا نزدیک شد ایمان به خدا و پیامبر اوست. زیرا ریشه اصلی حرکتهای سازنده و مثبت ، ایمان است .

2. انجام واجبات دین

یکی دیگر از راههایی که برای سیر و سلوک الی الله و تقّرب به پروردگار در کلام امیرالمومنین(ع) در خطبه 110 نهج البلاغه آمده است ، انجام واجبات است.

حضرت با اشاره به جهاد ، آن را قلّه بلند اسلام معرفی می کند : «وَ الْجِهَادُ فِی‏ سَبِیلِهِ‏ فَإِنَّهُ ذِرْوَةُ الْإِسْلَام». «جهاد در راه خدا وسیله تقرّب به خداست» زیرا جهاد قلّه رفیع اسلام است. با بیان فلسفه جهاد به عنوان قلّه رفیع اسلام ، استفاده می شود. جهاد در راه خدا باعث بقاء اسلام و رشد و بالندگی آن و وسیله عزّت و سر بلندی جامعه اسلامی است و بدون جهاد ، حیات مکتب اسلام تضمین نخواهد شد.

سپس به اقامه نماز اشاره کرده و آن را حقیقت دین و آیین معرفی می کند : «وَ إِقَامُ الصَّلَاةِ فَإِنَّهَا الْمِلَّة». یکی از مهم ترین وسایل قرب به خدا نماز است که حضرت فرمود : «برپا داشتن نماز که حقیقت دین است» زیرا نماز پایه اصلی دین و ستون خیمه آن است.

امیرالمومنین(ع) در نهج البلاغه نماز را وسیله تقرّب به پروردگار معرفی کرده و می فرماید : «تَعَاهَدُوا أَمْرَ الصَّلَاةِ وَ حَافِظُوا عَلَیْهَا وَ اسْتَکْثِرُوا مِنْهَا وَ تَقَرَّبُوا بِهَا» : «امر نماز را به عهده بگیرید و آن را حفظ کنید؛ زیاد نماز بخوانید و با نماز خود را به خدا نزدیک کنید».

آنگاه پرداخت زکات را به عنوان یک فریضه واجب بیان کرده : «وَ إِیتَاءُ الزَّکَاةِ فَإِنَّهَا فَرِیضَةٌ وَاجِبَة»

و روزه ماه رمضان را سپری از عذاب الهی می داند : «وَ صَوْمُ شَهْرِ رَمَضَانَ فَإِنَّهُ جُنَّةٌ مِنَ الْعِقَاب».

یکی از وسایل تقرّب به خدا روزه ماه رمضان است «روزه ماه رمضان که سپری در برابر عقاب و کیفر است». این که روزه را به عنوان سپر عقاب معرفی کرده است برای آن است که سرچشمه اصلی گناهان وسوسه های شیطان و از ابزار شیطان ، هوای نفس است. در واقع روزه انسان را از جهان بهائم خارج و به سوی فرشتگان می برد و او را به خدا نزدیک می کند.

سپس با معرفی حج و عمره به عنوان وسیله ای برای از بین رفتن فقر و پاک شدن گناهکاران : «وَ حَجُّ الْبَیْتِ وَ اعْتِمَارُهُ فَإِنَّهُمَا یَنْفِیَانِ الْفَقْرَ وَ یَرْحَضَانِ الذَّنْب» ، صله رحم را وسیله فزونی در مال و طول عمر معرفی کرده است : «وَ صِلَةُ الرَّحِمِ فَاِنَّها مَثْراةٌ فِی الْمالِ ، وَ مَنْسَأَةٌ فِی الأجَلِ»

امام صادق(ع) نیز از رسول خدا (ص) روایت می کند که خداوند متعال فرمود : «مَا تَقَرَّبَ إِلَیَّ عَبْدِی بِشَیْءٍ أَحَبَّ إِلَیَّ مِمَّا افْتَرَضْتُ عَلَیْهِ» : «هیچ بنده ای به من تقرّب پیدا نکرده است با چیزی که نزد من محبوب تر از انجام واجبات باشد».

انجام واجبات تا آنجا اهمیت دارد که امیرمومنان(ع) هشدار می دهند که اگر انجام مستحبات به واجبات زیان رساند ، موجب تقرّب انسان به خداوند نخواهد شد : «لَا قُرْبَةَ بِالنَّوَافِلِ إِذَا أَضَرَّتْ‏ بِالْفَرَائِض».

3. انجام مستحبات

اهتمام به انجام مستحبّات ، آدمی را به خداوند نزدیک تر کرده ، محبّت باری تعالی را جلب می نماید. محبّت خداوند سبحان نیز اکسیری است که به طرز شگفت انگیزی انسان را به اهداف متعالی سلوک الی الله می رساند.

4. اخلاص

مخلصین انسان های والایی هستند که خود را از غیر خدا تهی کرده اند و همه دارایی و هستی و افعال و اوصاف خود را به خداوند داده اند و علم و قدرت و حیات و هستی برای خود نمی بینند. علم خود را علم خدا و حیات خود را حیات خدا و قدرت خود را قدرت خدا می بینند و دارایی و ملک و سرمایه خود را از حق تعالی می بینند. آنها فانی در حق و باقی به بقای او هستند و در عالم فعل و اسم و صفتی جز فعل و اسم و صفت الهی نمی بینند.

5. تفکر در عواقب گناه

اگر انسان توجه کامل داشته باشد که معصیت افزون بر آثار سوء دنیوی ، چه عذاب های غیر قابل تحمل اُخروی به دنبال دارد ، مطمئناً از گناه دوری می جوید.

قرآن می فرماید : « هر کس به خدای خود با حالت گناه وارد شود ، جزای او جهنمی است که در آن جا نه می میرد و نه زنده می ماند». در آیة دیگر فرمود : «(در روز قیامت) گناهکار دوست دارد که فرزندان ، زن ، برادر ، همة خویشان و همة اهل زمین را فدا می کرد تا از عذاب نجات می یافت ، (ولی) چنین نیست ، (بلکه) آن آتش شعله کش است و …». در جای دیگر فرمود : «در روز قیامت کافر گوید : ای کاش خاک بودم».

6. سجده؛ نزدیک ترین راه به خالق

نزدیک ترین راه نزدیک شدن به خدا و توجه و اتصال به خداوند ، سجده ذکر شده است. قرآن سجده را از نشانه های قرب عاشق به خداوند قرارداده «واسجد واقترب»؛ سجده کن و به خدا نزدیک شو و یا در خلوت معراج پیامبر(ص) و خداوند می خوانیم : «ای احمد! آیا می دانی در چه شرایطی بنده من از همه وقت به من نزدیک تر است؟ گفت : پروردگارا نه. پروردگارش فرمود : آن گاه که گرسنه یا در حال سجده باشد.»

در روایات ، نزدیک ترین حالت بنده به پروردگار را حالتی معرفی کرده اند که او در سجده با خدای خود راز و نیاز می کند. در کتاب الکافی ، کامل الزیارات ابن قولویه قمی ، کتابُ مَن لایَحضُرُه اَلفَقیه و ثواب العمال ، شیخ صدوق از امام صادق(ع) روایت کرده است که حضرت فرمود : «أَقْرَبُ مَا یَکُونُ اَلْعَبْدُ إِلَی اَللَّهِ تعالی وَ هُوَ سَاجِدٌ» : «نزدیک ترین حالتی که بنده به پروردگار دارد ، حالت سجده او است». سپس امام (ع) به این آیه قرآن اشاره فرمود که خداوند می فرماید : «وَ اسْجُدْ وَ اقْتَرِبْ» : «سجده کن و به خدا تقرّب جوی».

7. محبت به اهل بیت (ع) و برائت از دشمنان دین

عشق به اهل بیت علیهم السلام زمینه ساز عشق به خداوند است و دوست داشتن اهل بیت پیامبر صلی الله علیه و آله مهر ورزیدن به ارزش های والای الهی می باشد.