جاهای دیدنی قم یا جاذبه های گردشگری ، طبیعی و اماکن مذهبی

در این مطلب جدید در سال 1405 و سال 2026 ، قم و مناطق دیدنی قم و جاذبه های گردشگری قم و اماکن زیارتی قم و اماکن تاریخی قم و سوغات قم و آداب و رسوم قم و جاذبه های توریستی قم و دیدنی های قم برای خارجی ها و طبیعت بکر قم و روستاهای دیدنی قم و مناظر طبیعی قم و آبشار در قم و مسجد در قم و غذاهای محلی قم و شیرینی مخصوص قم در نم نمک.

جاهای دیدنی قم و جاذبه های گردشگری ، طبیعی و اماکن مذهبی

قُم از کلان شهرهای ایران است که در 140 کیلومتری جنوب تهران پایتخت ایران واقع شده است. این شهر در کنار رودخانه قمرود و در دشت قم قرار دارد. شهر قم مرکز استان قم و نیز مرکز شهرستان قم می باشد.

در ادامه شما را با جاذبه های گردشگری قم و جاهای تفریحی و روستاهای اطراف قم و دیدنی های قم آشنا خواهیم کرد پس با نم نمک همراه باشید.

دیدنی های استان قم :

روستای مشک آباد

روستای مشک آباد در 65 کیلومتری شمال استان قم قرار دارد. بخاطر بی آبی کشاورزی در این روستا به صفر رسیده است. حدود 200 نفر جمعیت دارد .

روستای موجان

روستای موجان 800 سال سابقه دارد دو تا دروازه داشته که ورودی و خروجی آن بوده است. به علت اینکه درختان انگور در آن زیاده بوده است به این روستا موجان می گویند . زبان اصلی آنها خلج می باشد و حدود 82 کیلو متر با استان قم فاصله دارد .

روستای قلیج قم

روستای قلیج با تنوع میوه ها و وسعت زمینهای کشاورزی و دارای دامداری و زنبورداری می باشد و عمده ای محصولات کشاورزی آن روستا گیلاس می باشد.

روستای حسین آباد میش مست

روستای حسین آباد یکی از روستا های بخش مرکزی استان قم می باشد که در 30 کیلومتری این استان قرار دارد. اکثر مردم این روستا به شغل کشاورزی و دامپروری مشغول هستند. از صنایع دستی این روستا می توان به قالی بافی اشاره کرد. از لحاظ آب و هوا بسیار گرم و خشک است.

روستای زنبورک

زنبورک ، روستایی است از توابع بخش مرکزی شهرستان قم در استان قم. این روستا در دهستان قنوات قرار دارد.

روستای بید هند

این روستا یکی از مناطق دیدنی و با صفای استان قم است. باغات بزرگ گردو که با آب قنات آبیاری می شوند و هوای خنک و مناظر دیدنی. نکته مهم در مورد بازدید از این روستای زیبا این است که با توجه به اینکه کلیه باغات دارای مالکین محلی هستند ، حتما قبل از ورود به باغات اجازه بگیرید و از تخریب طبیعت و درختان و یا روشن نمودن آتش زیر درختان مثمر جدا خودداری کنید. این روستا مردم مهمان نواز و خونگرمی دارد .

دره قاهان

دره قاهان در 35 کیلومتری جاده ساوه - سلفچگان واقع شده است که این دره به لحاظ تقسیمات کشوری در حوزه استحفاظی استان قم واقع شده که یکی از بخش های خلجستان محسوب می شود که طول این دره حدود 30 کیلومتر است و یک مجموعه روستا را در خود جای داده است. روستاهای این منطقه شامل آغلک ، بنابر ، جمزقان ، قاهان ، نویس ، کاسوا و انجیله است که هر چه از جاده اصلی دور می شوید به سمت قسمت پایانی دره حرکت می کنید و این در حالی است که فضای روستا کوهستانی تر می شود.

کوه وتوس قم

روستای ونان در دامنه کوه وتوس و قبل از روستای کهندان قرار دارد. علت نامیدن این روستا به نام ونان این است که در گذشته درختان ون بسیاری در این روستا وجود داشتند. فاصله آن تا قم حدود 100 کیلومتر ، و فاصله آن تا تهران حدود 170، و فاصله آن تا ساوه حدود 58 کیلومتر است که بین دو روستای نویس و کهندان قرار گرفته است.

دره سلیمان

این کوه با ارتفاع 1835 متر در محدوده استان قم ، بخش کهک ، روستای فردو در 35 کیلومتری جنوب شرقی مرکز شهرستان قم واقع شده است. جهت کوه ، شمال شرقی - جنوب غربی بوده و مختصات جغرافیایی قله آن به طول 50 درجه و 57 دقیقه و عرض 34 درجه و 19 دقیقه می باشد.

کوه خستک

این کوه با ارتفاع 2576 متر در محدوده استان قم ، بخش مرکزی ، روستای راهجرد شرقی و در 53 کیلومتری جنوب غربی مرکز شهرستان قم واقع شده است. جهت کوه ، شمال غربی - جنوب شرقی بوده و مختصات جغرافیایی قله آن به طول 50 درجه و 20 دقیقه و عرض 34 درجه و 26 دقیقه و 30 ثانیه می باشد.

مجتمع تجاری عصر جدید

مجتمع تجاری عصر جدید دارای 11 طبقه می باشد که هر طبقه به صنف خاصی اختصاص دارد. اجناسی که در این مجتمع شیک به فروش می رسد شامل لوازم خانگی ، لوازم صوتی و تصویری ، موبایل ، کادوئی و تزئینی ، پوشاک آقایان ، کیف و کفش آقایان ، عینک ، عطر و ادکلن ، طلا و جواهر ، ساعت ، پوشاک بانوان ، کیف و کفش بانوان ، زیور آلات و لوازم آرایشی و بهداشتی می شوند.

بازار موبایل قم

«بازار موبایل قم» کامل ترین مرکز فروش و خدمات تلفن همراه و خط در استان قم است ، جایی که در آن به راحتی می توانید انواع گوشی ها و لوازم جانبی را خریداری کنید. آدرس : قم خیابان توحید ، نرسیده به میدان توحید

مجتمع تجاری سیرنگ

«مجتمع تجاری سیرنگ» که بلندترین بنا در این محدوده ست ، 11 طبقه ست و 240 واحد تجاری و 15 واحد اداری دارد. تالار پذیرایی ، رستوران گردان ، فست فود و شهربازی سرپوشیده از امکانات دیگر این مرکز خریدمی باشد که اینجا رابه یکی از بهترین مجتمع تجاری های قم تبدیل کرده است .

مجموعه گردشگری مهر و ماه

مجموعه گردشگری مهر و ماه یک واحه است؛ یک لمحه ، یک لحظه است در کنار یکی از اصلی ترین و پر آمد و شدترین بزرگ راه های کشور. به لحاظ فرم ، این ساختمان گویی بخشی از محور بزرگ راه است که به حاشیه آمده تا ضرب آهنگ سریع سفر ، برای لحظه ای آرام شود. به عبارت دیگر ، این ساختمان لحظه ای ست از روال سفر. مجموعه گردشگری مهر و ماه ، در “شهرک چاپ و نشر شهاب” ، با زیر بنای 9000 متر مربع و در 2 طبقه ، نخست و پیش از هر چیز ، در فضاهای مشاع و باز و عمومی شکل می گیرد.

روستای قاهان

• نام : دهستان قاهان
• بخش : خلجستان
• استان : قم
• تعداد شهدا : 14 نفر
• فاصله تا ساوه : حدود 45کیلومتر
• فاصله تا قم : حدودا 80کیلومتر از جاده سلفچکان و 60کیلومتراز جاده آوه
• دارای آب وهوای : کوهستانی
• موقعیت : شمالغربی استان قم- بموازات جاده تفرش
• موقعیت راه : راه آسفالته ونیمه کوهستانی
• مختصات جغرافیایی 50 درجه و 16 دقیقه طول شرقی و 34 درجه و 43 دقیقه عرض شمالی
• ارتفاع از سطح دریا 1530 متر.
• اماکن زیارتی : امامزاده هادی ابن موسی الکاظم(ع)
• تعداد مساجد : 15

روستای فردو

نام روستای زیبا و گردشگری ما " فردو " است که برگرفته شده از کلمه "فردوس" به معنای بهشت و در50 کیلومتری شهر قم است .خیلی با صفا و زیباست میتونم به جرات بگم از شمال هم قشنگتره.یک قله زیبا داره بنام برف انبار ، قله ای که کمتر کسی تصورش را در این ناحیه دارد. روستای فردو از توابع بخش کهک (نوفل لوشاتو) شهرستان قم با مختصات جغرافیایی 50 درجه و 54 دقیقه طول شرقی و 34 درجه و 16 دقیقه عرض شمالی در 15 کیلومتری جنوب شرقی کهک و 47 کیلومتری جنوب شهر قم قرار دارد.

روستای طینوج

طینوج .دهی جزء دهستان حومه ٔ بخش دستجرد خلجستان شهرستان قم در 3000 گزی خاور دستجرد. کوهستانی و کنار رودخانه و سردسیر با 967 تن سکنه . آب آن از قنات و رودخانه . محصول آنجا غلات و بنشن وانگور و گردو و زردآلو و بادام . شغل اهالی زراعت است . دبستان ، پل آجری روی رود جهرود و کاروانسرای شاه عباسی قدیمی دارد. راه قدیمی کاروان رو قم به همدان ازاین ده میگذشته است .

روستای طغرود

طغرود ، روستایی است از توابع بخش جعفرآباد شهرستان قم در استان قم ایران. جمعیت این روستا در دهستان جعفرآباد قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال 1385، جمعیت آن 438 نفر (125خانوار) بوده است.

روستای یکه باغ

یکه باغ در دهستان راهجرد شرقی قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال 1385، جمعیت آن 398 نفر (122خانوار) میباشد.

روستای صرم

توصیف صرم در لغت نامه علامه دهخدا : صرم.[] (اِخ) دهی جزء دهستان قهستان بخش کهک شهرستان قم. 15هزارگزی شمال خاور کهک 9هزارگزی جنوب غربی راه قم به کاشان ، معتدل ، دارای 1300 تن سکنه ، آب آن از قنات ، محصول آن غلات ، پنبه ، باغات انار و انجیر ، شغل اهالی زراعت ، کرباس بافی ، راه مالرو ، از طریق ورجان میتوان ماشین برد. مزرعهء بارانه ، مینارد ، خورنجه ، چهل بندگان ، کرانه ، ساق آباد ، حذرآباد جزء این ده است.

روستای ویریج

ویریج نام روستایی است در 45 کیلومتری جنوب شهرستان قم با آب و هوایی ییلاقی و سر سبز که روزگاری نه چندان دور میزبان بزرگانی مانند حضرت آیت الله گلپایگانی بوده است. که مردمان بسیار مذهبی و مهمان نواز آن از ایشان تاثیر گرفته اند .

روستای زواریان

قم یکی از استان هایی بوده که از نعمت امامزاده های فراوان بهره مند است و مزار امامزاده جعفر یکی از بقاع امامزادگان مدفون در قم محسوب می شود. نسب شریف امامزاده سید جعفر در روستای زواریان با سه واسطه به امام هفتم منتهی می شود. وی سیدی جلیل القدر ، عظیم الشان و بزرگوار بود ، علمای انساب ، نسل و اعقاب احمد بن هارون پدر این امامزاده را به قم و نواحی آن نوشته اند.

روستای ونان

بدون شک یکی از زیبا ترین روستاهای ایران روستای ونان است که به عروس خلجستان معروف می باشد. یا به نوعی دیگر دهی است جزو دهستان وزوا از بخش دستجرد شهرستان قم واقع در 9 هزارگزی قاهان. کوه وتوس (توس) که بین دو روستای ونان و کهندان قرار گرفته یکی از بلندترین کوه های منطقه است ، که طرفداران زیادی دارد. محصولات محصولات این روستا غلات ، بنشن ، باغات و انواع میوه جات سردسیری است.

روستای رستگان

روستای رستگان از توابع بخش خلجستان شهرستان قم در استان قم میباشد. این روستا در دهستان دستجرد (قم) قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال 1385، جمعیت آن 141 نفر (65خانوار) بودهاست .

روستای وشنوه

موقعیت و تاریخچه روستای وشنوه از توابع بخش کهک (نوفل لوشاتو) شهرستان قم با مختصات جغرافیایی 51 درجه طول شرقی و 34 درجه و 15 دقیقه عرض شمالی در 27 کیلومتری جنوب شرقی کهک و در 60 کیلومتری جنوب شرقی شهر قم قرار دارد. ارتفاع آن از سطح دریا در حدود 2000 متر است.روستای وشنوه از شمال به کوه قلعه دژ و از شمال غربی به کوه بخاره محدود می شود.این روستا در محدوده کوهستانی استان قم استقرار یافته و آب و هوای آن در بهار و تابستان معتدل و مطبوع و در زمستان سرد است.

روستای راهجرد

قصبه مرکز دهستان راهجرد بخش دستجرد شهرستان قم. 24 کیلومتری جنوب خاور دستجرد- متصل به جاده قم به اراک ، در کوهستان- سردسیر- سکنه 1569- شیعه- فارسی ، خلجی ، 4 رشته قنات و از رودخانه نان گرد- غلات ، بن شن ، پنبه ، باغات بادام ، زردآلو- شغل زراعت- کرباس بافی. سه چهار قهوه خانه و چند درب دکاکین دارد. سر راه شوسه و 2 کیلومتری جنوب ایستگاه راهجرد واقع است. مزارع داودآباد- عباس آباد و چندین مزرعه کوچک جزء این ده است.

روستای ورجان

این روستا یکی از سرسبزترین مناطق بخش کهک می باشد .

روستای خاوه

روستای خاوه در 55 کیلومتری جنوبی استان قم قرار گرفته و جزو روستاهای بخش کهک قم می باشد. روستای خاوه از سمت جنوب با روستای فردو و از سمت شمال با روستای ویریچ -تیره همسایه می باشد. این روستا در ارتفاع بالاتری نسبت به دریا ، تا شهر قم قرار گرفته است و به همین دلیل دارای آب و هوای مطلوب تر و مطبوع تری نسبت به آن می باشد. به همین جهت نیز این روستا شاهد حضور توریست های داخلی از سوی سرتاسر استان قم و برخی از استان های همجوار همچون تهران می باشد. این سفره

روستای نویس

معرفی روستای شهید پرور نویس روستای نویس از روستاهای قدیمی و نسبتا کهن شهرستان قم بوده و عوامل متعددی چون منابع آب و خاک های مرغوب و حاصلخیز و اقلیم مناسب و امنیت در پیدایش و شکل گیری آن تاثیری بسزائی داشته است. مذهب مردم شیعه اثنا عشری است واز نظر فرهنگ مذهبی مشابه مردم قم میباشند و از بزرگان مذهبی معروف نویس می توان به مرحوم آیه ا... نویسی ، مرحوم آیه ا... شیخ حسین رجبی نویسی اشاره نمود. نویسی ها گویش فارسی دارند.

روستای چشمه علی

چشمه علی ، روستایی است از توابع بخش سلفچگان شهرستان قم در استان قم ایران. این روستا در دهستان نیزار و در 35 کیلومتری استان قم قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال 1385، جمعیت آن 203 نفر (59خانوار) بوده است. حرفه اصلی مردم این روستا کشاورزی می باشد و در موارد جزئی نیز به دامداری مشغول هستند. این روستا دارای آب و هوایی گرم در فصل بهار و تابستان می باشد که به همین دلیل میوه انار در این منطفه به خوبی به حاصل می رسد .

روستای کرمجگان

کرمجگان روستایی است سر سبز و خوش آب و هوا واقع در 45کیلومتری جنوب استان قم که در بخش کهک قرار دارد. (عرض جغرافیایی 50،48،30 طول جغرافیایی34،18،30) کرمجگان روستایی است با قدمت تاریخی زیاد و آداب و رسوم خاص روستاییان که متاسفانه مورد توجه لازم قرار نگرفته. این روستای با صفا که از چشمه ها و قنات های متعددی برخوردار است دارای باغات و مزارع کشاورزی متفاوتی است که هر ساله محصولات متنوعی به سراسر ایران عرضه میکند.

روستای چاهک

روستای چاهک درشصت کلیومتری شمالغربی شهرستان قم و به موازات جاده تفرش قرار دارد در کیلومتر 35 جاده ساوه سلفچکان و 12 کیلومتری جاده اسفالته فرعی دهستان قاهان که به طرف غرب میرود جدا وبه طرف شمال این جاده حدود دو کیلومتر میرود جمعیت این روستا حدود 100 تا 120 خانوار است و در تابستان تا حدودی افزایش می یابد این روستا بر روی تپه ای قرار دارد اب و هوای نسبتاخشکی دارد دارای لوله کشی اب بهداشتی وبرق در منازل میباشد .

روستای کاسوا

کاسوا روستایی در بخش خلجستان از توابع قم ، روستایی شهید پرور ، زیبا ، خوش آب و هوا و دوست داشتنی ، در دامنه های کوهپایه های غرب قم می باشد . حضور در کاسوا شما را از تمام دغدغه های دنیا خلاص می کند و با استشمام هوای تازه می توانید روح و روان خود را آرامشی همیشگی ببخشید . کاسوا روستایی در بخش خلجستان از توابع قم ، روستایی شهید پرور ، زیبا ، خوش آب و هوا و دوست داشتنی ، در دامنه های کوهپایه های غرب قم می باشد .

روستای جنت آباد

جنت آباد روستایی از توابع بخش مرکزی قم در استان قم است. جنت آباد در 17 کیلومتری جاده قم - کاشان قرار دارد.از مکان های دیدنی این روستا می توان به حرم مطهر حضرت سکینه خاتون (س) ، از نوادگان امام موسی کاظم و سد تاریخی کبار اشاره کرد. جمعیت بر اساس سر شماری سال 1385 جمعیت این روستا 1784 نفر (401 خانوار) بوده است.

روستای انجیله

موقعیت و تاریخچه انجیله روستای انجیله از توابع بخش خلجستان استان قم ، با مختصات جغرافیایی 50 درجه و 9 دقیقه طول شرقی 34درجه و 44 دقیقه عرض شمالی ، در 90 کیلومتری شمال غربی شهر قم قرار دارد. این روستا از شمال به کوه قلارخانه ، از غرب به کوه مارگز ، از جنوب به کوه وتوس و از جنوب غربی به دره جوجار محدود می شود.روستای انجیله در منطقه کوهستانی شمال غربی دستجرد استقرار یافته و از سطح دریا 2030 مترارتفاع دارد.

روستای آمره

موقعیت جغرافیایی روستای آمره آمره روستایی است از بخش خلجستان قم ، که با شهر قم 86 کیلومتر ، با مرکز بخش (دستجرد) 8 کیلومتر و آشتیان تفرش 30 کیلومتر فاصله دارد. این روستای کوهستانی در منتهی الیه غرب استان قم واقع است و با استان مرکزی همسایه است . این روستا در تابستان ها حدود 300 خانوار و نزدیک به 1500 نفر جمعیت دارد و زمستان ها حدود 70 خانوار و 130نفر در آن ساکن هستند و به دلیل مهاجرت بی رویه تقریبا به شکل نیمه ییلاقی درآمده است .

روستای جمیزقان

جمیزقان(جمزقان)دهی کوچک از استان قم در 2کیلومتری دهستان قاهان و دارای جمعیت متغییر که در مههای سرد به شهرها رفته وبا متعادل شدن و بهار رنگ روستا به شهرکی کوچک می گرایید.اهالی ثابت در حال حاضر 18 خانوار می باشد بیشتر فعالییت اهالی کشاورزیو باغداریکه محصولات گردو. بیدمشک.انار.توت.به و دیگر درختان مثمر و غیر مثمر می باشد.

روستای پاجیان

روستای پاجیان(پاچیان) در 30 کیلومتری غرب قم و در بخش جعفرآباد قرار دارد. این روستا در زمینی هموار با آب و هوایی گرم و خشک واقع شده است. کوه
هایی که در نزدیکی این روستا قرار دارد عبارتند از : کوه نمک در شرق؛ کوه های یزدان در جنوب؛ ارتفاعات ساوه در غرب و از شمال به رودخانه فصلی قره چای منتهی می گردد. پاجیان روستایی است نیمه خشک با جمعیتی در حدود 450 نفر و در غالب تقریبا 110 خانوار.

منطقه حفاظت شده کویر

منطقه حفاظت شده کویر در E5123 الی E5204 طول شرقی و N3417 الی N3512 عرض شمالی و بین استانهای تهران ، قم ، اصفهان واقع شده است .مساحت آن درحدود 000، 250 هکتار می باشد.

مجتمع توریستی مهتاب

اگر در سفر هستید و مقصدتان تهران است در جاده قم -تهران مجتمع رفاهی توریستی مهتاب در کیلومتر 21 قم وجود دارد که میتوانید خستگی سفر در جاده رابه در کنید و برای لحظاتی اوقات خوشی داشته باشید . آدرس : کیلومتر 21 اتوبان قم - تهران

مسجد پنجه علی قم

این بنا در محله ای به همین نام (منشعب از تکیه چهار مردان) واقع شده و به جهت وجود قطعه سنگی که تصویر دستی بر آن حک شده ، به این نام خوانده شده است. با توجه به قطعات کتیبه های موجود ، بنای آن تحدید و کتیبه هایی بر آن الصاق شده است. بنای فعلی مسجد فاقد ارزش معماری و هنری و مشتمل بر دو قسمت طاقدار و گنبددار با ایوانچه ورودی در شرق آن است.

مسجد صرم قم

این بنا در روستای صرم در 26 کیلومتری جنوب شرقی قم و 9 کیلومتری جنوب غربی راه قم- کاشان واقع گردیده و از آثار دوره صفوی است . این مسجد دارای شبستانی گنبددار به ابعاد تقریبی 9 و ارتفاع 12 متر است که در چهارگوشه فوقانی آن ، با زدن نیم طاقی هایی ، صورت مربع را به هشت ضلعی تبدیل کرده و با زدن چند رسمی بند ، به شکل کثیر الاضلاع درآورده و پاطاق پوشش عرقچینی و رسمی بند آجری آن را بر پا داشته اند . پوشش بیرونی گنبد ، نیمه بیضی و آجری است .

مسجد و مدرسه آقا قم

مسجد و مدرسه آقا (قم) این بنا در کوی گذر قلعه ، منشعب از تکیه چهار مردان ، سر پیچ کوچه بقعه سلطان محمد شریف واقع گردیده و حدود سال1320ه-. ق توسط آیت الله حاج سید صادق روحانی بنا شده است . بنای مسجد مشتمل بر شبستانی به ابعاد تقریبی 10×30 متر با شانزده طاق چشمه پوش بر فراز ستون های سنگی استوانه ای است . ازاره بنا ، سنگی و جدار آن ، آجری است .

مسجد فیض قم

این بنا در گوشه شمال شرقی میدان کهنه واقع گردیده و درسال 1310 شمسی توسط آیت الله حاج میرزا محمد فیض در محوطه ای به طول و عرض 21×21 متر ، مرکب از ده چشمه طاق بر فراز چهار ستون سنگی مضلع ساخته شده و بعدها گسترش پیدا کرده است . بخش غربی مسجد ، متصل به مناره قدیمی به ارتفاع 25 و قطر 5/3 متر است که در سال 1191 ه- . ق به وسیله یکی از امرای زند بازسازی شده است . به نوشته فیض ، این همان مناره ای است که به سال 291 ه- . ق در دوره حکومت یحیی بن اسحاق ساخته شده است .

پل روس ها

پل روسها مربوط به سده های متاخر دوران های تاریخی پس از اسلام - جنگ جهانی دوم است و در قم ، بلوار امین ، میدان ایران مرینوس (میدان شاهد) واقع شده و این اثر در تاریخ 27 آبان 1386 با شماره ثبت 20234 به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

پل شکسته قمرود

پل شکسته قمرود مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان قم ، بخش مرکزی ، روستای کاج واقع شده و این اثر در تاریخ 24 اسفند 1383 با شماره ثبت 11504 به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این پل بر روی رودخانه قره چای بنا شده و بقایای تخریب شده آن برجاست. در شرق پل دلاک در برابر گردنه ای که به روستای کاج می رود ، آثار یک پل مخروبه بسیار قدیمی به جای مانده که آن را پل شکسته می نامند.

پل عسگرآباد

این اثر در تاریخ 19 اسفند 1380 با شماره ثبت 4864 به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این پل در 21 کیلومتری شمال شهرستان قم و در مسیر جاده کنونی تهران - قم ، بر بستر رودخانه قره چای واقع بود و از ساخته های اواخر دوره قاجاریه به شمار می رفت که در دوره اخیر و در جریان گسترش جاده ، جای خود را به پلی با مصالح بتون آرمه داد. ویژگی ها و مشخصات این پل براساس نقشه تهیه شده از آن (نقشه ش 182) قابل مطالعه است.

پل طینوج

این اثر در تاریخ 9 اردیبهشت 1382 با شماره ثبت 8638 به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. پل طینوج مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان قم ، بخش خلجستان ، روستای طینوج واقع شده و این اثر در تاریخ 9 اردیبهشت 1382 با شماره ثبت 8638 به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این پل درغرب کاروان سرای طینوج و بر روی رودخانه فصلی «جهرود» احداث گردیده و قدمت آن به دوره صفویه می رسد.

کویر غدیر اسب

در موقعیت جغرافیایی N3427 E5120 در استان اصفهان و در مرز استان قم واقع است. غدیر اسب در 42 کیلومتری جنوب شرقی شهرستان قم و 48 کیلومتری شمال کاشان واقع است. این کویر نمک جزو کویرهای نمک سه گانه کویر مسیله است. سه نمکزار شامل حوض سلطان ، دریاچه نمک مسیله و غذیر اسب است که این نمکزار از نظر وسعت از دو نمکزار دیگر به مراتب کوچکتر است. نمکزار دایره ای شکل است و قطر متوسط آن در حدود 4 کیلومتر است.

ارده شیره قم

نوع دیگری از خوراکی های سنتی استان قم است که با استفاده از روغن کنجد (ارده) و شیره میوه ها بویژه شیره انگور و خرما تهیه می شود. مردم استان قم ، ارده و شیره را با یکدیگر مخلوط کرده و این خوراکی شیرین و لذیذ را معمولا هنگام صرف صبحانه یا ناهار میل می کنند.

نان کسمه

کسمه از جمله شیرینی هایی است که در استان قم تهیه می شود. شیرینی لذیذ که معمولا مادربزرگ ها درون تنورهای خانگی طبخ می کردند. امروزه نیز شیرینی پزان برخی از مناطق این استان ، کسمه را درون تنور تهیه می کنند که بسیار لذیذ و دوست داشتنی است. آن ها برای پخت آن از آرد ، شیره یا شکر ، زعفران ، تخم مرغ و زردچوبه استفاده می کنند.

حلوا کنجدی قم

نمونه ای از حلوای سنتی استان قم است که با استفاده از آرد ، شکر و کنجد تهیه می شود. مردم این استان ، برای طبخ آن ، از روشی مشابه به پخت سوهان بهره برده و اوقات شیرینی را با مصرف این خوراکی لذیذ ، در کنار خانواده خود ، سپری می کنند.

سوهان کنجدی قم

کنجد به دلیل خواص بسیار زیادی که دارد ، خود به تنهایی یکی از مواد مورد نیاز و تامین کننده انرژی و مواد مغزی بدن انسان به شمار می آید. بنابراین کارشناسان غذایی به مصرف این ماده مفید غذایی ، تاکید بسیار دارند. خوشبختانه در استان قم ، سوهان کنجدی از طرفداران بسیاری برخوردار است. شیرینی که در اکثر قندان های خانه های مردم این استان ، به چشم می خورد. کنجد ، شکر ، پودر پسته ، زعفران و پودر هل از مواد اصلی در تهیه سوهان کنجدی محسوب می شوند.

سوهان قم

همانگونه که پیشتر گفته شد ، همه مردم ایران و جهان ، سوهان را از شیرینی های سنتی استان قم می دانند. خوراکی که قدمت آن به دوران قاجاریه باز می گردد. به نظر می رسد ، نام این خوراکی خوشمزه و لذیذ به صورت اتفاقی و به بیان یکی از مسئولان دوران قاجار ، بر آن گذاشته شد؛ درحالیکه تا پیش از آن ، همه از سوهان به عنوان نوعی حلوا و غذایی بسیار مقوی یاد می کردند که با استفاده از جوانه گندم تهیه می شد. امروزه تنوع جالبی از سوهان در این شهر طبخ می شود.

سوهان بادامی قم

یکی از انواع سوهان طبخ شده در استان قم به شمار می آید. این خوراکی دوست داشتنی معمولا در ایام نوروز و در میهمانی های خانوادگی و دوستانه تهیه می شود. مردم این استان برای طبخ سوهان بادامی از شکر ، زعفران ، مغز بادام خلال شده ، مغز پسته خرد شده ، روغن و پودر نارگیل استفاده می کنند. به راحتی می توان این شیرینی را در منزل تهیه کرده و با نوشیدن فنجانی چای تازه دم ، از طعم فوق العاده آن لذت برد.

حلوای قم

در برخی از نقاط کشور ، تنوع جالبی از انواع حلوا تهیه و طبخ می شود. شاید کم تر کسی باشد که بداند این خوراکی لذیذ ، از جمله شیرینی های سنتی و محلی استان قم بوده و به مرور زمان در سایر نقاط ایران ، به تهیه و پخت آن پرداختند. امروزه تهیه انواع حلوا در استان قم بسیار کم تر از گذشته صورت می پذیرد و مردم این استان برای تهیه آن ، به برخی از شهرهای استان مرکزی ، مراجعه می کنند.

حلوا شادونه

یکی از انواع جالب و دوست داشتنی حلوای سنتی استان قم است. این حلوا معمولا به رنگ پایه سفید و مملو از شاه دانه های درشت و لذیذ است. برای تهیه حلوا شادونه (حلوا شاه دانه) ، از آرد ، شکر و شاه دانه استفاده می کنند.

حلوای ارده قم

حلوای ارده در عین داشتنی طعمی فوق العاده ، از ارزش غذایی بسیار بالایی نیز برخوردار است؛ اما مصرف بیش از حد آن به افرادی که دارای اضافه وزن هستند ، توصیه نمی شود. این خوراکی مغزی از روغن کنجد (ارده) ، آرد گندم ، گردوی تُست و خرد شده ، پودر نارگیل ، دانه بادام یا مغز آفتابگردان ، شکر یا شیره کشمش ، گلاب ، محلول زعفران ، پودر پسته و کره ، تهیه می شود. مصرف آن هنگام صبحانه یکی از عادات غذایی مردم استان قم به شمار می آید.

سوهان عسلی قم

استان قم ، سوهان عسلی همانند انواع دیگر این شیرینی پرطرفدار ، از مصرف بالایی برخوردار است. تهیه آن به آسانی و بدون صرف زیاد وقت صورت می پذیرد. تنها کافی است با مقداری شکر ، عسل ، روغن ، خلال بادام ، زعفران ، هل و خلال پسته برای پختن این شیرینی لذیذ ، اقدام کنید.

آتشکده نویس

چهارطاقی نویس در 100 کیلومتری قم و در 2ونیم کیلومتری "روستای نویس" از توابع بخش خلجستان است. این چهارطاقی از نمونه های اولیه چهارطاقی های عصر ساسانی است که در ابعادی کوچک و محلی برپا شده و تا اوایل دوره اسلامی مورد استفاده قرار گرفته است. بنا از خارج به شکل توده ای مکعب می نماید که دارای چهار دهانه درگاهی است. قطعات بزرگ قلوه سنگ در بدنه و سقف با ملاط گچ به هم چسبیده اند و از جهت شکل و مقاومت به گونه ای کاملا ماندگار و مستحکم برپا گردیده است.

آبشار نوقاهان

آبشار نوقاهان در استان قم واقع است. آبشار نوقاهاف در روستای قاهان از توابع بخش خلجستان شهرستان قم در 81 کیلومتری شمال غربی شهر قم یا 30 کیلومتری شهر ساوه قرار دارد. این روستا از شمال به کوه تاغرباغ ، از شمال شرقی به کوه گر و از جنوب به کوه شیروارد محدود می شود. روستای قاهان بر روی تپه ای در شمال غربی استان قم قرار گرفته و از سطح دریا 1530 متر ارتفاع دارد. آب این آبشار بسیار زلال است و از کوهستان های اطراف روستا سرچشمه می گیرد.

شش امامزاده قمرود

این زیارتگاه تنها امامزاده شاخص و برجسته دهستان قمرود است که به سبکی ساده و با ویژگی های معماری بومی منطقه در سال 1331 ه . ق (عصر ناصری) به همت " مهند س الممالک غفاری " بنا شده است . در این بقعه چنانچه از نام آن بر می آید ، شش تن که همه از نوادگان امام موسی کاظم (ع) هستند ، مدفونند. ویژگی شاخص بنا ، کاشی های هفت رنگ عصر قاجاریه و کتیبه های کاشی کاری بر فراز قسمت ورودی بناست.

روستای سناوند قم

روستای سناوند در جنوب غربی استان قم و در بخش خلجستان و شهر دستجرد واقع شده است. که به علت اینکه یه درخت ناروند در آنجا وجود داشته است معروف به سناوند شده است که 180 نفر جمعیت دارد. میوه های آن گردو ، زردآلو ، انار ، انگور و ... می باشد. در سال 1342 امام خمینی (ره) در آنجا چند هفته ای اقامت داشند.

قره تپه قمرود

قره تپه قمرود مربوط به هزاره 6 و4 و2 قبل از میلاد است و در شمال قم ، نرسیده به روستای قمرود واقع شده و این اثر در تاریخ 16 فروردین 1377 با شماره ثبت 1992 به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

روستای طینوج

طینوج در فاصله 50 کیلومتری شمال غربی شهرستان قم و 27 کیلومتری شرقی شهرستان تفرش روستایی در بخش خلجستان استان قم است. محصولات این روستا غلات ، انگور ، گردو ، زردآلو و بادام است. شغل اهالی این روستا زراعت است. خواجه نصیر طوسی از اهالی این روستا بوده است. بخش خلجستان ، با مرکزیت دستجرد ، یکی دیگر از بخش های استان قم است که در جنوب این استان قراردارد و فاصله مرکز آن تا شهرستان قم 55 کیلومتر است.

کاروانسرای طینوج

مجموعه فرهنگی ، تاریخی روستای طینوج واقع در بخش خلجستان استان قم که قدمت آن به دوره صفویه و قاجاریه برمیگردد. کاروانسرای طینوج در زمان دودمان صفویه بنا شده است و آن را کاروان سرای شاه عباسی نیز می نامند. طینوج در فاصله 50 کیلومتری شمال غربی شهرستان قم و 27 کیلومتری شرقی شهرستان تفرش روستایی در بخش خلجستان استان قم است. محصولات این روستا غلات ، انگور ، گردو ، زردآلو و بادام است. شغل اهالی این روستا زراعت است.

قلعه گلی

بعد از آبادی محمدآباد کاج ، در پای اولین تپه­ ها آهکی به طرف شمال شرقی ، آثار این قلعه قدیمی مخروبه مشاهده می­شود. این قلعه که در کنار قلعه سنگی محمدآباد قرار دارد ، مربوط به دوره اشکانی است و خرابه­ های آن شامل یک دیوار بلند از خشت­های ضخیم است. برای ساخت این قلعه محوطه­ای را محدوده نموده و در وسط آن بناهای چند طبقه ساخته بودند. دربرج­های و پی­های سنگی ، ورقه­های آهکی برای استحکام به کار رفته است.

قلعه جمکران

قلعه جمکران در 6 کیلومتری شرق قم و در داخل روستای شرق قم و در داخل روستای جمکران واقع شده است. این قلعه که به قلعه گبری نیز مشهور است که از بناهای پیش از اسلام می­باشد که در دوران اسلامی نیز مورد استفاده قرار گرفته است. اهل محل ، آن را به زمان جمشید شاه از شاهان پیشدادی نسبت می­دهند. این بنا دارای پلان مربع با ابعاد متر است و ضخامت دیوارها 4 متر در پائین است که به تدریج سهر چه ارتفاع بیشتر می­گردد ، ساز ضخامت آن کاسته می­شود.

قلعه مظفر آباد

قلعه مظفرآباد که حدود 5 کیلومتری شرق روستای قمرود واقع شده ، از آثار مهندس الممالک و به نام یکی از پسران اوست. قلعه دارای پنج برج است که چهاربرج در چهارگوشه آن و برج پنجم در میانه ضلع شرقی قرار دارد. کنار در ورودی نیز حمامی ساخته بودند.

قلعه قرمز قم

در شمال کاروانسرای حوض سلطان ، بنایی به نام قلعه قرمز با کاربردی نظامی ساخته شده است. این بنا 112 متر عرض و 115 متر طول دارد و کاملا مشخص است که با شتاب ساخته شده و ناتمام مانده است. تمام بنا جز سر در ورودی آن از خشت و گل ساخته شده و دورادور آن اتاق­های متعدد وجود دارد. حیاط کوچکی در سمت شمال بنا شده و در برابر سر در اصلی یک باغ کوچک به کاشتن سبزیجات اختصاص داشت. به این ترتیب در زمان آبادی این راه ، قلعه قرمز محل مسکونی کشاورزان بود.

قلعه سام آباد

این قلعه در جنوب شرقی قمرود در فاصله 4 تا 5 کیلومتری روستای قمرود قرار دارد. طول و عرض قلعه 76 متر است و چهار برج در چهار گوشه آن وجود دارد. قلعه دارای یک حیاط مرکزی و از نوع بناهای چهار ایوانی است که ایوان­های شرقی و غربی آن به صورت دروازه­ است. در کنار دروازه غربی ، حمامی هنوز پابرجاست.

موزه تاریخ طبیعی قم

ساخت موزه تاریخ طبیعی استان قم به عنوان مکانی برای استفاده علمی ، فرهنگی ، اجتماعی و پژوهشی در سال 1378 در بوستان شهید بنیادی قم آغاز شد و در شهریور 1381 خورشیدی راه اندازی شد. این موزه دارای نمونه هایی از پستانداران ، پرندگان ، حشرات ، خزندگان ، دوزیستان ، سخت پوستان ، فسیل بی مهرگان ، و سنگ ها و کانیها است.

موزه هنرهای سنتی قم

ین موزه در محله قدیمی «باغ پنبه» واقع شده است و در برگیرنده مجموعه ای از آثار هنری اصیل و آداب و رسوم مردم قم و همچنین کارگاه های تولیدی و آموزشی صنایع دستی از جمله سفالگری ، رودوزی سنتی و معرق کاری است.

موزه مردم شناسی قم

خانه های تاریخی زند و حاج قلی خان دو مکانی هستند که توسط اداره کل میراث فرهنگی و گردشگری قم به موزه مردم شناسی تبدیل شده اند. فرهنگ ، آداب و رسوم ، اعتقادات ، نوع پوشش و بینش اجتماعی حاکم بر جامعه قم در اعصار گذشته ، مجموعه ای از اسباب ، اشیا و لوازم زندگی ، ابزار کار ، لوازم کشاورزی و صنعتی ، پوشاک و شیوه چینش اشیا در منازل قدیمی قم از جمله بخش هایی است که در موزه مردم شناسی قم به نمایش گذاشته شده اند.

سوغات قم

قالی ابریشمی قم شهر قم بزرگ ترین مرکز تولید فرش ابریشمی در جهان است و 90% از تولیدات آن به خارج از ایران صادر می شود که ارزش دلاری آن برای ایران نزدیک به 17 میلیون دلار در سال است. سابقه قالی بافی در قم با شیوه فعلی به اواخر دهه دوم قرن 20 میلادی یعنی حدود 80 سال قبل می رسد؛ یعنی زمانی که تجار کاشان دارهای قالی را به قم برده و کار را در مقیاسی محدود شروع کردند و با گذشت 20 سال تولید قالی ابریشم قم با ابعادی تجاری آغاز شد.

کوه دوبرادران

کوه دو برادران یکی از ارتفاعات استان قم است که در مشرق شهر قم پشت مسجد جمکران و در نزدیکی کوه خضر قرار دارد. این کوه در واقع از دو کوه هم شکل و هم ارتفاع که به یکدیگر متصل می باشند ، تشکیل یافته و به همین دلیل به «کوه دو برادران» معروف شده است. این کوه با نام کوه نیایش نیز خوانده می شود. از نکات جالب توجه در خصوص کوه دو برادران این است که وقتی عکس کوه را به اندازه 90 درجه بچرخانیم ، به شکل صورت انسان درمی آید.

قلعه خورآباد قم

قلعه خورآباد از بناهای تاریخی استان قم است که در مجاورت روستایی به همین نام (خورآباد) در 18 کیلومتری جنوب شرقی قم و در فاصله 3 کیلومتری غرب جاده اصلی قم- کاشان قرار دارد. این قلعه در دوره ساسانیان بنا شده و از آنجا که روستای خورآباد در کنار جاده قدیمی و کاروان روی قم- لنگرود قرار دارد ، در دوره های اسلامی نیز مورد استفاده بوده است. این قلعه بر فراز صخره ای طبیعی واقع شده و کاملا مشرف بر دشت و محیط اطراف خود می باشد.

دریاچه سد کبار

سد کبار سدی قدیمی است که در دشت کبار در نزدیکی زنبورک از توابع جنت آبادقم قرار دارد. این سد با تاریخچه ای هزار و 700 ساله همچنان دشت کبار را آبیاری می کند و کشاورزی منطقه را رونق بخشیده است. سد کبار به عنوان قدیمی ترین سد قوسی دنیا که هنوز هم پا برجا می باشد قدمت آن به حدود 1300 میلادی می رسد و در 24 کیلومتری شهرستان قم در نزدیکی نزدیکی زنبورک از توابع جنت آبادقم بر روی رودخانه کبار قرار دارد.

منطقه شکار ممنوع کهندان

منطقه شکار ممنوع کهندان در استان قم واقع است. مساحت منطقه شکار ممنوع کهندان بیش از 54 هزار هکتار است. این منطقه که در ضلع غربی استان قم قرار گرفته است ، دارای بیشترین ارتفاع و بارش در سطح استان بوده که به لحاظ شرایط آب و هوایی و زیستگاهی از مناطق بکر و ویژه بشمار می رود و وجود گونه ارزشمند سیاه گوش و سایر گونه های ارزشمند در این منطقه گزارش شده است.

قلعه قمرود

قلعه قمرود در حاشیه قمرود ودر شمال کوه سفید و در جوار کاروانسرای کاج واقع است و این بنای تاریخی متعلق به دوره اشکانی می باشد . قلعه قمرود را میرزا نظام غفاری برای اسکان خانواده خود و اطرافیانش در جوار شرقی قلعه کهن قمرود که مربوط به دوره صفوی بود برپاداشت . قلعه دارای بازارچه ونیز یک حیاط مرکزی بوده که گرداگرد آن اطاق داشته است . بنا دارای دو طبقه ودارای حوضخانه و بادگیر نیز می باشد .این قلعه بدلیل گسترش روستای قمرود رو به ویرانی نهاده است .

موزه آستانه مقدسه

موزه آستانه مقدسه یکی از قدیمی ترین موزه های کشور به شمار می رود که در آبان ماه سال 1314 شمسی در محوطه داخلی حرم مطهر و محل فعلی مسجد شهید مطهری تأسیس شد. فعالیت این موزه تا حدود دی ماه سال 1353 ادامه یافت و از آن تاریخ تا سال 1361 به دلایل متعدد (از جمله لزوم گسترش فضای جانبی موزه و احداث ساختمان فعلی) فعالیت موزه متوقف شد. ساختمان کنونی موزه که در میدان آستانه واقع است ،

موزه صنایع دستی قم

این موزه که در خانه تاریخی یزدان پناه دایر شده ، دارای آثاری از محصولات ممتاز و شاخص صنایع دستی قم و بخش کارگاه های زنده تولید صنایع دستی استان است. در بخش محصولات در حال حاضر آثاری از رشته های سفال و سرامیک ، خرمهره ، معرق چوب ، قلمزنی روی مس ، نقاشی روی شیشه ، تراش سنگ های قیمتی و نیمه قیمتی و همچنین لباس های سنتی استان به نمایش درآمده است. بخش کارگاه ها نیز شامل تولید سفال ، رودوزی های سنتی (سرمه دوزی ، سوزن دوزی و ...) و معرق چوب است.

کاروانسرای قلعه سنگی

این کاروانسرا در جاده قم - ری در 35 کیلومتری شمال غربی قم واقع شده و از نوع کاروانسراهای چهار ایوانی است . قدمت بنا به دوره صفویه می رسد و مصالح ساختمانی آن عمدتا از سنگ است . بنای ویرانه کاروانسرا دارای چهار برج نیم دایره ای شکل در اضلاع غربی و شرقی است .

مدرسه فیضیه

مدرسه فیضیه یکی از مشهورترین حوزه های علوم دینی در جهان است . این مدرسه از نیمه نخستین قرن سیزدهم هجری قمری جایگزین بنای "مدرسه آستانه " شد که در عصر صفوی تجدید بنا شده بود.بنای مدرسه چهار ایوانی است و در دو طبقه با 40 حجره تحتانی (در دوره قاجار) و 40 حجره فوقانی در قرن چهاردهم هجری قمری ساخته شده اند.

پل دلاک

این اثر در تاریخ 19 اسفند 1380 با شماره ثبت 4869 به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. پل دلاک ازآثار دوره صفویه است که درمسیر جاده کاروان رو دوره صفوی تهران- قم واقع شده وامروزه آسیب زیادی دیده است. راه کاروان رو دوره صفویه که از تهران به قم می رود ، پس از گذشتن از پل رودخانه شوربه سوی کاروان سرای حوض سلطان رفته ، از میان منطقه دریاچه نمک و از بالای کاروان سراهای صدرآباد و دلاک و پس ازعبور از پل مورد بحث به قم منتهی می شود.

میل امامزاده عبدالله قم

این اثر در تاریخ 25 اسفند ماه 1380 ش با شماره 5055 در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این میل در خارج از شهر قم در کنار جاده قدیم قم - اصفهان و حدود «روستای چشمه علی» بر روی ارتفاعات منطقه واقع شده است. این میل متعلق به دوره سلجوقی است که شباهت زیادی به میل میم دارد. ارتفاع میل از سطح دشت 200 متر و نمای میل از سنگ لاشه و ملاط گچ می باشد. ارتفاع باقی مانده میل 40/6 ، قاعده آن 5/5 و پیرامون آن 27/17 متر است.

باغ گنبد سبز

در انتهای خیابان چهار مردان قم ؛ جنب گلزار شهدا و در بخش شرقی شهر ؛ درون باغی کوچک موسوم به " باغ گنبد سبز " سه اثر تاریخی از قرن هشتم هجری به جای مانده است . این منطقه در محل به دروازه کاشان مشهور است و گنبد های آن نیز به گنبد های دروازه کاشان معروفند . دو گنبد از این مجموعه ؛ با توجه به کتیبه های تاریخی موجود ؛ مدفن امرای خاندان علی صفی - فرمانروایان مستقل قم در قرن هشتم ه . ق است . کتیبه گنبد سوم متاسفانه از بین رفته و تاریخ و صاحب آن معلوم نیست .

مسجد جامع عتیق

مسجد جامع قم در قرن سوم هجری یکی از علما و محدثین قم به نام " ابوالصدیم حسین بن علی بن آ دم اشعری " که در زمره صحابه حضرت امام علی التقی (ع) وحضرت امام حسن عسگری (ع) به شمار می رفت ، مسجدی در قم بنا کرد. طبق نوشته کتاب تاریخ قدیم قم که در قرن چهارم هجری نوشته شده است . معلوم نیست که محل آن مسجد درکدام یک از مکان های زیر بوده است : - مسجدی به نام مسجد جامع که در یکی از محله های قدیمی قم ، نزدیک دروازه ری واقع شده است.

مسجد اعظم

مسجد اعظم قم مسجدی است در جوار آرامگاه فاطمه معصومه که در سال 1337 ه.خ. به سعی و اهتمام آیت الله بروجردی ساخته شد. معمار این بنا حسین بن محمد معمار لرزاده بوده ، و از جمله مساجد سه ایوانی است. ارتفاع گنبد 24 متر است. در سال 1341هجری شمسی حضرت آیت الله دکتر محمد صادقی "ره" در سالگرد درگذشت حضرت آیت الله العظمی بروجردی "ره" در مسجد اعظم برای نخستین بار علیه شاه و حکومت پهلوی سخنرانی ایراد فرمودند که بدنبال آن از سوی ساواک غیابا محکوم به اعدام شد.

حرم حضرت معصومه

آرامگاه فاطمه معصومه در میان بقعه با بلندی 20/1 و طول و عرض 95/2 در 20/1 متر قرار گرفته و با کاشی های نفیس و زرفام (آغاز قرن هفتم پوشیده شده است. گرداگرد مرقد منور ، دیواری به بلندی دو متر و طول و عرض تقریبی (80/4، در ، 40/4) قرار دارد که در سال 950 بنا گردید و با کاشی معرق آراسته شد. که اکنون این دیوار با ضریح مشبک از جنس نقره پوشیده شده است. تاریخچه سیر تاریخی مرقد فاطمه معصومه در طول دوره های مختلف دستخوش تغییراتی بوده است.

کوه خضر نبی

در شش کیلومتری مرکز شهر قم کوهی وجود دارد که از فراز آن می توان همه شهر را با یک نگاه طی کرد. این کوه منسوب به حضرت خضر(ع) با قدمت سه هزار سال است که حضرت خضر (ع) در آن غار به عبادت و نیایش می پرداخت ، غاری که امروز به مسجد کوچکی تبدیل شده است و اگر گذارتان به آن بیفتد ، می توانید مسجد جمکران و شهر قم را از ارتفاعات تماشا کنید.

کاروانسرای علی آباد

وقتی سیل راه کاروانسرای حوض سلطان را از میان برد ، راه جدید تهران - قم ساخته شد و در کنارآن مجموعه علی آباد شکل گرفت . ساختمان این کاروانسرا به سبک معمول دارای سه تالار ستون دار در سه گوشه بنا است در هر یک ازاین تالا رها ، سکویی بین چهار ستون وجود دارد . از خصوصیا ت کاروانسرا این است که سر در آن به جای این که جلوتر از دیوارهای اطراف باشد ، عقب رفته و با ازاره های دالبری و ستون های کوتاه بالای دیوارها تزیین شده است .

مسجد امام حسن

یکی از زمینهای با فضلیت و مبارکی که شایستگی زیارت قدوم پر برکت حضرت مهدی(ع) را پیدا کرده است محل بنای مسجد شریف امام حسن مجتبی(ع) است که در ابتدای شهرک امام حسن(ع) در کنار جاده قدیم قم تهران ساخته شده است. سالها پیش از این وقتی که در این مکان و اطراف آن هیچ ساختمان و سکنه ای نبود و در حقیقت این منطقه بیابانی بود که چندین کیلومتر با شهر قم فاصله داشت امام عصر(عج) به فردی به نام احمد عسکری کرمانشاهی خبر دادند که این زمین تبدیل به مسجد خواهد شد .

مسجد جمکران

این مسجد که در بخش شرقی شهرستان قم و در شش کیلومتری آن در روستای جمکران ساخته شده است ، امروزه به واسطه گسترش شهر قم ، تقریبا جزو این شهر محسوب می شود و این مسافت از حرم حضرت معصومه (س) تا مسجد مقدس جمکران توسط برخی از عاشقان آن حضرت (عج) پیاده پیموده می شود.

کاروانسرای دودهک

کاروانسرای دودهک در ساحل شرقی رودخانه قم رود قرار دارد. قدمت این بنا به دوره صفویه برمی گردد. در هر یک از د یوارهای شمالی و شرقی و غربی این کاروانسرا 3 برج تعبیه شده که نشان می دهد کاروانسرا شبیه به یک قلعه نظامی بوده است. پس از عبور از دروازه ورودی کاروانسرا ، ایوانی به طول30.11 متر وجود دارد که انتهای آن با پله هایی به حیاط متصل می شود. پل و کاروانسرا که از یادگارهای دوره صفویه است در مسیر تاریخی جاده ابریشم احداث شده است.

کاروانسرای حوض سلطان

کاروانسرای حوض سلطان یا رباط حوض سلطان در جاده تهران - قم واقع است. این بنای آجری در کنار یک کاروانسرای دوره صفویه در دشت های جنوبی کوهمره قرا ر دارد. این کاروانسرا در دوره ناصرالدین شاه قاجار احداث شد. طرفین دروازه این کاروانسرا اتاق هایی برای نگهبانان و دو قهوه خانه وجود دارد. حیاط اصلی با قرینه سازی کامل ، شامل ایوان هایی است که در دیگر کاروانسراها مشاهده می شود. در کنار ایوان ها ، راهروهایی وجود دارد که به اصطبل ها راه دارد.

کاروانسرای پاسنگان

کاروانسرای پاسنگان در عصرصفوی ساخته شد و در دوره های بعد از جمله قاجاریه از آن استفاده می شده است. این کاروانسرا در مسیر جاده قم - کاشان و حد فاصل 20 کیلومتری شهر قم قرار دارد. کاروانسرای پاسنگان هم اکنون در شعاع چند صد متری جاده ارتباطی اتوبان قدیم قم به سمت کاشان و در محدوده دشت واقع است. در مجاورت این کاروانسرا آب انبارهایی واقع شده که در هنگام استراحت کاروانیان از آناستفاده می شده است.

بازار قدیمی قم

بازار قدیمی قم با مجموعه ای متشکل از راسته ، چهار سوق ، سرا و تیمچه در بافت قدیمی این شهر قرار دارد تیمچه فرش فروش های بازار قدیم قم بازار قدیمی قم این مجموعه که از جمله آثار تاریخی و دیدنی شهرستان و همچنین استان قم است ، شامل دو راسته سر پوشیده با پوشش گنبدی است. سرپوشیده بودن بازار از یک سو به سنت معماری بازار باز می گردد و از سوی دیگر به خاطر گرمای شدید تابستان و سرمای شدید زمستان و ناشی از هوای کویری قم است.

آب انبار سلماسی

آب انبار سلماسی در سال 1365 قمری ساخته شده و از آثار دوره پهلوی اول به حساب می آید این آب انبار جنب مسجدی به همین نام قراردارد و در شهر قم ، خیابان ارم ، کوچه سلماسی واقع شده است.

دریاچه نمک

دریاچه نمک به نام های دیگری چون دریاچه نمک کاشان ، دریاچه نمک قم ، دریاچه قم ، دریاچه آران و دریاچه مسیله ، یاد می شود و نام دریاچه نمک بیشتر به کار می رود انتخاب این نام به دلیل شوری بسیار زیاد دریاچه است به طوری که در فصل تابستان قطعات نمک روی آن شناور می شود. این دریاچه ، با طول 80 و پهنای 30 کیلومتر ، یک فرونشست زمین ساختی است که در ارتفاع حدود 795 متر از سطح دریای آزاد تشکیل شده و فاصله آن تا قم حدود 62 کیلومتر است.

دریاچه حوض سلطان

دریاچه حوض سلطان در 40 کیلومتری شمال شهرستان قم و 85 کیلومتری جنوب تهران و در حاشیه بزرگراه تهران- قم قرار دارد این دریاچه در شمال شرق شهرستان قم واقع شده است و رشته کوه های البرز در شمال آن قرار دارد.