بیوگرافی جواد مجابی و همسرش آسیه جوادی + فرزندان

جواد مجابی؛ شاعر ، نویسنده ، طنزپرداز و منتقد هنر معاصر ایران. با زندگی ، آثار ، اشعار ، رمان ها ، فعالیت های مطبوعاتی و پژوهش های هنری و جواد مجابی درگذشت و آثار جواد مجابی و اشعار جواد مجابی و اثر جواد مجابی در جدولانه 2 و از آثار جواد مجابی در حل جدول و اثر جواد مجابی روزگار و فیلمهای جواد مجابی و اثر جواد مجابی در جدول میرزا آشنا شوید.

جواد مجابی؛ شاعر ، نویسنده و منتقد هنر معاصر ایران

جواد مجابی(Javad Mojabi) متولد 22 مهر 1318 شاعر ، نویسنده ، طنزپرداز ، روزنامه نگار ، منتقد ادبی و منتقد هنرهای تجسمی ایران بود که 14 شهریور 1405 درگذشت. او از چهره های شناخته شده ادبیات و هنر معاصر ایران به شمار می رفت و در طول چند دهه فعالیت ، در حوزه های شعر ، داستان ، رمان ، طنز ، نمایشنامه ، روزنامه نگاری و پژوهش در هنرهای تجسمی آثار متعددی پدید آورد.

مجابی همچنین با نشریات ادبی و فرهنگی متعددی همکاری داشت و مدتی سردبیری مجله دنیای سخن را بر عهده گرفت. فعالیت های او در عرصه نقد و پژوهش هنرهای تجسمی ، به ویژه بررسی تاریخ نقاشی و مجسمه سازی معاصر ایران ، بخش مهمی از کارنامه فرهنگی او را تشکیل می دهد.

زندگی شخصی

• جواد مجابی در 9 مهر 1343 با آسیه جوادی با نام های دیگر ناستین جوادی و ناستین مجابی ازدواج کرد.
• فرزندان : حسین مجابی(متولد 1353) و پوپک مجابی(متولد 1345)
• والدین : سید اشرف مجابی و عذرا جوادی

همسر و فرزندان جواد مجابی

زندگی و تحصیلات

جواد مجابی در 22 مهر 1318 متولد شد. او در اوایل دهه 1340 تحصیلات دانشگاهی خود را در دانشگاه تهران به پایان رساند و مدرک لیسانس حقوق و دکتری اقتصاد دریافت کرد.

پس از پایان تحصیلات ، مدتی در دادگستری به کار پرداخت و سپس به عنوان کارشناس فرهنگی در وزارت فرهنگ و هنر فعالیت کرد. با این حال ، مسیر اصلی زندگی حرفه ای او به تدریج به ادبیات ، روزنامه نگاری ، نقد هنری و آفرینش ادبی کشیده شد.

عکس جوانی جواد مجابی

روزنامه نگاری و فعالیت مطبوعاتی

مجابی روزنامه نگاری حرفه ای را در فاصله سال های 1347 تا 1358 در روزنامه اطلاعات ادامه داد و در این روزنامه به عنوان دبیر فرهنگی فعالیت کرد.

او در سال های بعد با شماری از نشریات ادبی و فرهنگی ایران نیز همکاری داشت؛ از جمله :

• فردوسی
• جهان نو
• خوشه
• آدینه
• دنیای سخن

مجابی مدتی نیز سردبیر دنیای سخن بود؛ نشریه ای که از مجلات مهم ادبی ایران در دهه های پایانی قرن چهاردهم به شمار می رفت.

جواد مجابی و همسرش آسیه جوادی

فعالیت ادبی و گستره آثار

جواد مجابی در طول فعالیت ادبی خود بیش از هفتاد اثر منتشر کرد. کارنامه او حوزه های گوناگونی را دربرمی گیرد؛ از شعر و داستان کوتاه گرفته تا رمان ، نمایشنامه ، فیلمنامه ، ادبیات کودک ، طنز و پژوهش های ادبی و هنری.

از ویژگی های مهم کارنامه او ، حضور هم زمان در عرصه آفرینش ادبی و پژوهش و نقد فرهنگی بود. او علاوه بر خلق آثار ادبی ، به معرفی و بررسی جریان های نوگرای هنرهای تجسمی ایران نیز پرداخت.

شعر؛ زبان ، تجربه و بازنگری مداوم

شعر یکی از مهم ترین بخش های فعالیت ادبی مجابی بود. او در روند سرایش شعر بر دقت در انتخاب واژه ها ، موسیقی بیرونی و درونی شعر و بازنگری مداوم تأکید داشت.

مجابی درباره شیوه کار خود گفته بود که هر روز زمانی را به شعر اختصاص می دهد و در هنگام نوشتن ، بارها واژه ها و ساختار شعر را تغییر می دهد تا شکل نهایی اثر به آنچه در ذهن دارد نزدیک شود. او همچنین شعرهای خود را پس از گذشت چند ماه دوباره بازبینی می کرد و حتی در مرحله آماده سازی نسخه نهایی برای چاپ ، آنها را مورد بررسی قرار می داد.

این رویکرد نشان می دهد که برای او شعر تنها حاصل لحظه الهام نبود ، بلکه فرایندی مستمر از نوشتن ، بازنگری و پالایش زبانی محسوب می شد.

فرزندان جواد مجابی

طنز؛ نگاهی انتقادی به جامعه

مجابی به عنوان یکی از طنزپردازان مدرن ایران نیز شناخته می شد. طنز در آثار او تنها به نوشته های طنزآمیز محدود نمی شد و در قالب های مختلف کلامی و تصویری تجربه شده است.

او طنز را ابزاری برای نگاه انتقادی به انسان ، جامعه و تناقض های زندگی می دانست و در آثار خود از ظرفیت های زبانی و موقعیت های طنزآمیز برای بیان مسائل اجتماعی و فرهنگی بهره می گرفت.

از آثار طنز او می توان به یادداشت های آدم پرمدعا ، آقای ذوزنقه ، یادداشت های بدون تاریخ ، شب نگاره ها ، روایت عور ، جونم واست بگه ، بغل کردن دنیا ، عین حبه نبات و مجموعه نیشخند ایرانی اشاره کرد.

نقد و پژوهش در هنرهای تجسمی

یکی از مهم ترین جنبه های فعالیت فرهنگی مجابی ، پژوهش درباره هنرهای تجسمی معاصر ایران بود.

اگرچه او خود را نقاش نمی دانست ، اما در حوزه نقد نقاشی و هنرهای تجسمی از چهره های شاخص و پیشگام شناخته شد. بخش مهمی از فعالیت پژوهشی او به بررسی زندگی ، آثار و جریان های هنری نقاشان و مجسمه سازان معاصر ایران اختصاص داشت.

حاصل این فعالیت ، مجموعه ای چندجلدی درباره نوآوری ها و تحولات هنرهای تجسمی ایران بود که تاریخ تحلیلی بخش مهمی از هنر معاصر کشور را بررسی می کرد.

«نود سال نوآوری در هنر تجسمی ایران»

یکی از مهم ترین آثار پژوهشی مجابی ، کتاب نود سال نوآوری در هنر تجسمی ایران است که در دو جلد و حدود هشتصد صفحه منتشر شد.

این اثر که در اردیبهشت 1395 انتشار یافت ، تاریخ هنرهای تجسمی معاصر ایران را از سال 1300 تا 1390 با رویکردی تاریخی تحلیلی بررسی می کند و به زندگی و آثار هنرمندان و تحولات جریان های هنری این دوره می پردازد.

تجربه نقاشی

مجابی در کنار نقد و پژوهش درباره هنرهای تجسمی ، نقاشی مدرن را نیز به صورت تفننی تجربه کرد و تعدادی از آثار خود را در نمایشگاه هایی عرضه کرد. با این حال ، او خود را به عنوان یک نقاش حرفه ای معرفی نمی کرد و بیشتر جایگاه خود را در حوزه نقد ، پژوهش و ادبیات تعریف می کرد.

حضور در مجامع فرهنگی خارج از ایران

فعالیت های ادبی و پژوهشی مجابی تنها به ایران محدود نماند. او از سوی برخی مجامع فرهنگی و دانشگاهی در اروپا و آمریکا برای سخنرانی درباره هنر و ادبیات ایران دعوت شد و از این طریق در معرفی بخشی از ادبیات و هنر معاصر ایران در خارج از کشور نیز نقش داشت.

ماجرای اتوبوس ارمنستان

نام جواد مجابی در ارتباط با ماجرای اتوبوس ارمنستان در سال 1375 نیز مطرح شده است.

او از جمله چهره های فرهنگی حاضر در سفری بود که در جریان آن تلاش شد اتوبوس حامل شماری از نویسندگان و هنرمندان ایرانی به مسیر خطرناکی هدایت شود. این رویداد بعدها در ارتباط با پرونده قتل های زنجیره ای ایران مورد توجه قرار گرفت.

دیدگاه های ادبی؛ ضرورت طغیان هنرمند

مجابی در نگاه خود به هنر ، بر ضرورت پرسشگری و طغیان در برابر وضعیت موجود تأکید داشت. از دیدگاه او ، هنرمند نباید در رضایت از خود متوقف شود ، بلکه باید همواره توانایی نقد و حتی به چالش کشیدن خویشتن را حفظ کند.

او در یکی از اظهارنظرهایش می گوید :

«به اعتقاد من انسان همواره باید علیه هر چیزی ، حتی خودش طغیان کند.»

از نظر او ، همین روحیه طغیان و پرسشگری می تواند انسان و هنرمند را از ایستایی و تکرار دور نگه دارد.

دیدگاه درباره مالکیت فکری و کپی رایت

مجابی از منتقدان جدی وضعیت مالکیت فکری و کپی رایت در ایران بود. او معتقد بود حقوق پدیدآورندگان آثار ادبی و هنری باید از پشتوانه قانونی برخوردار باشد و صنعت نشر ایران نباید صرفاً به دلیل ارزان تر بودن ترجمه ، بیش از اندازه به آثار ترجمه شده وابسته شود.

او بر ضرورت ایجاد سازوکارهای قانونی برای حمایت از حقوق مولفان و پیوستن ایران به چارچوب های بین المللی مالکیت فکری تأکید داشت.

این دیدگاه ها را در سخنرانی خود در همایش مالکیت فکری در کاشان در 9 شهریور 1397 نیز مطرح کرد.

آثار جواد مجابی

کارنامه ادبی مجابی بسیار گسترده است و در قالب های مختلفی شکل گرفته است.

مجموعه های شعر

از مجموعه های شعر او می توان به این آثار اشاره کرد :

• فصلی برای تو
• زوبینی بر قلب پاییز
• پرواز در مه
• بر بام بم
• سفرهای ملاح رویا
• پوپکانه
• شیدائی ها
• شعرهای من و پوپک
• به نسیم صبح فردا
• کلام غایب
• خاطرات ماربیا
• ترانه های مجوسان
• شاهین این زمستان
• در گردش بیشه های تابستان
• وطن روی کاغذ
• شعر امروز خیابان
• عاشقانه های جواد مجابی
• سوار قطار فردا
• روز جشن کلمات
• شعر 26
• در این اتاق ها
• سر بر خط عاشقی
• گزینه اشعار جواد مجابی
• هنوز ای وطن
• من و پروانه ای سفید
• دری به شادخوئی
• سال های شاعرانه
• شعر بلند تأمل

آثار طنز

• یادداشت های آدم پرمدعا
• آقای ذوزنقه
• یادداشت های بدون تاریخ
• شب نگاره ها
• روایت عور
• جونم واست بگه
• بغل کردن دنیا
• عین حبه نبات
• نیشخند ایرانی

داستان های کودکان

مجابی در حوزه ادبیات کودک نیز آثاری منتشر کرد ، از جمله :

• پسرک چشم آبی
• سیبو و سار کوچولو
• پنیر بالای درخت
• نرگس در آینه
• کاشکی

داستان های کوتاه

• من و ایوب و غروب
• کتیبه
• دیوساران
• از دل به کاغذ
• قصه روشن
• باقی قصه هایم
• کتیبه و ایوب

رمان ها

از جمله رمان های جواد مجابی می توان به این آثار اشاره کرد :

• شهر بندان
• شب ملخ
• مومیایی
• باغ گمشده (فردوس مشرقی)
• عبور از باغ قرمز (از قلعه تا سرحد)
• ج (عبید بازمی گردد)
• برج های خاموشی (بنفشه های سراشیب)
• لطفاً درباره را ببندید
• در این هوا
• در این تیمارخانه (در طویله دنیا)
• گفتن در عین نگفتن
• ایالت نیست در جهان

نمایشنامه ها

در حوزه نمایشنامه نیز آثاری از او منتشر شده است ، از جمله :

• شبح سدوم
• روزگار عقل سرخ
• تابوت سازان
• دیوانگان بر ساحل
• ساتگین

میراث فرهنگی و ادبی

جواد مجابی را می توان از نویسندگانی دانست که مرزهای میان ادبیات ، روزنامه نگاری ، طنز و نقد هنر را درنوردیدند. گستردگی فعالیت او در چند حوزه فرهنگی ، در کنار پژوهش هایش درباره تاریخ هنرهای تجسمی ایران ، جایگاه ویژه ای در ادبیات و فرهنگ معاصر برای او رقم زد.

او در طول فعالیت چند دهه ای خود ، هم به عنوان نویسنده و شاعر و هم به عنوان پژوهشگر و منتقد ، بخشی از تحولات فرهنگی و هنری ایران را ثبت و تحلیل کرد. آثار او از شعر و رمان و طنز تا پژوهش های تاریخی و نقد هنر را دربرمی گیرد و تصویری چندوجهی از فعالیت فرهنگی یک نسل از روشنفکران و نویسندگان معاصر ایران ارائه می دهد.

پس از تصویب طرح کاشی ماندگار از سوی سازمان میراث فرهنگی ، دومین کاشی ماندگار نیز بر سردر خانه جواد مجابی نصب شد؛ اقدامی که نشانه ای از به رسمیت شناختن جایگاه او در میراث فرهنگی معاصر ایران بود.

جواد مجابی در 14 شهریور 1405 درگذشت و کارنامه چنددهه ای او به عنوان یکی از چهره های چندوجهی ادبیات و هنر معاصر ایران باقی ماند.