قدرت تشنه؛ چه کسی واقعا آینده آب ما را کنترل می کند؟

جنگ آینده جهان "جنگ آب" است و اگر نتوانیم همین منابع آبی موجود را کنترل کنیم ، تبدیل به فاجعه می شود؛ در ایران وضعیت مصرف آب به شدت غیربهینه است و امروز اصلاح روند مصرف آب در ایران یک ضرورت است.

قدرت تشنه؛ چه کسی واقعا آینده آب ما را کنترل می کند؟

جنگ آینده جهان "جنگ آب" است و اگر نتوانیم همین منابع آبی موجود را کنترل کنیم ، تبدیل به فاجعه می شود؛ در ایران وضعیت مصرف آب به شدت غیربهینه است و امروز اصلاح روند مصرف آب در ایران یک ضرورت است.

در 10 سال آینده نه فقط در ایران بلکه در خاورمیانه با مشکلات کم آبی مواجهیم و جنگ آب خواهیم داشت. دانشمندان معتقدند جنگ های آینده بر سر آب خواهد بود. تغییرات اقلیمی و افزایش جمعیت از دلایل اصلی کم آبی است. محققان پیش بینی می کنند در 100 سال آینده ، به احتمال 75 تا 90% جنگ های آب ، رخ خواهند داد. آن ها با استفاده از یادگیری ماشینی(ML)  احتمال درگیری های نظامی بر سر آب در 5 نقطه بحرانی را شناسایی کرده اند که همه این نقاط ، دقیقا در مکان هایی است که کشورها بدنه آبی مشترکی دارند. این پنج نقطه شامل :

1. رود براهماپوترا؛ مشترک بین هند و بنگلادیش
2. رود نیل؛ مشترک بین 11 کشور آفریقایی
3. رود سند؛ مشترک بین هند و پاکستان
4. دجله و فرات؛ مشترک بین ایران ، ترکیه ، سوریه ، عراق و کویت
5. رود کلرادو؛ مشترک بین آمریکا و مکزیک

این اطلاعات ، و اطلاعات ارزشمند دیگری در رابطه با آینده کره زمین ، انرژی و آلودگی نوری ، حرف هاییست که طی یک مصاحبه سنگین و طولانی با دکتر پوریا زرشناس بدست آمد. وی دکترای اقتصاد بین الملل در حوزه انرژی های تجدیدپذیر بوده و همچنین دکترای دیگری در حوزه شیمی معدنی را نیز در همین حوزه انرژی های نو ، اخذ کرده است. نویسنده ، پژوهشگر و شیمیدانی که در این مصاحبه ، ما مشتاقیم از تجربیات حرفه ای گسترده و چندوجهی او در دانشگاه و صنعت در حوزه آب و انرژی بشنویم. وی با سابقه قابل توجه شرکت در بیش از 85 دوره تخصصی و حضور در 144 کنفرانس علمی بین المللی ، به عنوان صدایی پیشرو در زمینه شیمی برجسته است. وی با تألیف 230 مقاله علمی چشمگیر - از جمله 180 مقاله کنفرانسی و 50 مقاله در مجلات - و مشارکت فعال در 92 پروژه تحقیقاتی ، تعهد عمیقی به ارتقای درک ما از اصول پیچیده علمی نشان داده است. همچنین به عنوان مولف 105 عنوان کتاب تخصصی و برنده 43 جایزه معتبر علمی بین المللی و ملی ، کمک شایانی به جامعه علمی کرده است. وی همچنین یک مبتکر ماهر است که دارای 7 حق ثبت اختراع و سه نظریه ثبت شده با تمرکز بر موضوعات پیشگامانه ای مانند پیش بینی زلزله از طریق انرژی های کیهانی ، انتقال داده با انرژی بالا و توسعه پایدار متکی به منابع انرژی جدید است. لطفا به ما بپیوندید تا در مورد بینش ها و تجربیات دکتر پوریا زرشناس که همچنان آینده شیمی تحقیقاتی وی در حوزه آب و انرژی را شکل می دهد ، بپردازیم.

آقای دکتر! آیا واقعا جنگ آب در خاورمیانه آغاز شده است!؟

قطعا...محققان 6 موسسه مختلف با پشتیبانی مالی دولت هلند سیستم آب ، صلح و امنیت را به شورای امنیت سازمان ملل معرفی کردند که با ترکیب کردن اطلاعات مسائل زیست محیطی با موارد سیاسی ، اقتصادی و اجتماعی احتمال وقوع جنگ آب در مناطق مختلف را پیش بینی می کند.

براساس این پژوهش مناطق زیادی از آفریقا تا بنگلادش در خطر جنگ و درگیری بخاطر منابع آب هستند. نقشه منتشر شده توسط این سیستم نشان می دهد که اکثر مناطق خاورمیانه و تقریبا اکثر همسایه های ایران به نوعی با درگیری و یا جنگ آب روبرو شده اند ، به گفته محققان سیستم آب ، صلح و امنیت فقط خشکسالی و کمبود منابع آبی تنها عامل این اتفاق نیست ، بلکه این عامل روی مشکلات دیگر تاثیر می گذارد.

در این پژوهش که مطالعه ویژه ای روی عراق و مالی انجام شده است ، درباره وضع بحران آب در عراق نوشته شده است : «عراق با یک بحران چند جانبه روبرو است که می تواند پیامدهای بی شماری در سطوح بشر دوستانه ، اقتصادی ، امنیتی و اجتماعی به همراه داشته باشد.در تیر ماه امسال تخمین زده شد که 21هزار نفر در این کشور به خاطر این مشکلات مهاجرت کرده اند. دلیل این مهاجرت کم آبی و شیوع بیماری های مرتبط با آب های آلوده است.»

به جز این کشور تقریبا تمام مناطق افغانستان و پاکستان و بخش هایی از عربستان ، یمن ، مصر و ... هم درگیر جنگ و درگیری آبی به دلایل مختلف هستند. برخلاف اکثر مناطق خاورمیانه و با وجود خشکسالی های شدید در مناطق مختلف ایران در سال های گذشته وضعیت کشور در رابطه با جنگ آب هنوز نگران کننده نیست و تاکنون هیچ جنگ یا درگیری سر منابع آبی در ایران به وجود نیامده است. با این حال و براساس این پژوهش با وجود این اوضاع مناسب در ایران ، در آینده در چند منطقه مختلف ایران احتمال ایجاد درگیری هایی بر سر منابع آبی وجود دارد. این مدل پیش بینی کرده است که در کل استان سیستان و بلوچستان ، شهرهای اهواز ، بهبهان ، خرم آباد ، خرم آباد ، کرج ، ورامین ، مریوان ، سردشت ، پیرانشهر ، ارومیه و... امکان درگیری بر سر منابع آبی وجود دارد.

آقای دکتر! به عنوان یک متخصص در مسائل جهانی آب و انرژی ، واضح است که ما با بحرانی روبرو هستیم که از کمبود فراتررفته است. شبکه پیچیده ای که آب و انرژی را به هم متصل می کند ، شبکه ای است که ما بی دقت در حال کشف آن هستیم! بنابراین ، آیا ما واقعاً در آستانه جنگ های آبی هستیم که ناشی از تقاضای انرژی است؟

کاملا... با بدتر شدن تغییرات آب و هوا و افزایش جمعیت ، کمبود آب به یک واقعیت بد تبدیل می شود. نبرد قریب الوقوع فقط بین ملت ها نیست. این همچنین یک مبارزه بین صنایع است ، با کشاورزی ، انرژی و مصرف کنندگان شهری که در مقابل یکدیگر قرار دارند. شکستگی هیدرو-الکتریک به تنهایی مقادیر زیادی آب مصرف می کند و اغلب آن را از وظایف حیاتی کشاورزی منحرف می کند. این موضوع کشاورزان را در مخالفت مستقیم با شرکت های انرژی قرار می دهد.

ایران در حال تجربه مشکلات جدی آب است. خشک سالی های مکرر همراه با برداشت بیش از حد آب های سطحی و زیرزمینی از طریق شبکه بزرگی از زیرساخت های هیدرولیک و چاه های عمیق ، وضعیت آب کشور را به سطح بحرانی رسانده است.

از نشانه های این وضعیت خشک شدن دریاچه ها ، رودخانه ها و تالاب ها ، کاهش سطح آب های زیرزمینی ، فرونشست زمین ، تخریب کیفیت آب ، فرسایش خاک ، بیابان زایی و طوفان گرد و غبار بیشتر است. تهران ، پایتخت و بزرگترین شهر ایران ، به زودی می تواند مرکز این بحران باشد.

با خشک تر شدن زمین ، کمبود آب معیشت مردم در سراسر ایران را تهدید می کند. در اوت 2019 برابر با مرداد 1398 طبق جدیدترین برآورد «موسسه منابع جهان» در «اطلس خطرات آبی» ، ایران در رده چهارم بعد از قطر ، رژیم صهیونیستی و لبنان در نزدیک شدن به «روز آخر» یعنی روزی که منابع آبی در آن ممکن است به پایان برسد ، قرار دارد. به عنوان نسبتی اندازه گیری شده از «برداشت از منابع آبی» و «موجودی آب در دسترس» ، سه حوضه از هفت حوضه تحت تنش جهان در ایران قرار دارند (قم ، هریرود ، هیرمند)

با توجه به میزان منابع آب و سرانه مصرف ، ایران از جمله کشورهایی است که در گروه کشورهای مواجه با کمبود فیزیکی آب قرار دارد. این گروه شامل کشورهایست که در سال 2025 با کمبود فیزیکی آب مواجه هستند. این بدان معناست که حتی با بالاترین راندمان و بهره وری ممکن در مصرف آب ، برای تأمین نیازهایشان آب کافی در اختیار نخواهند داشت. حدود 25% مردم جهان از جمله ایران مشمول این گروه می باشند.

این هشدار دهنده است. اما آیا قرار نیست گذار به انرژی های تجدیدپذیر راه حلی ارائه دهد؟

عموم مردم خورشید و باد را پاسخی برای نیازهای انرژی ما می دانند.

روی کاغذ بله؛ با این حال ، واقعیت کمی متفاوت است... ساخت مزارع خورشیدی یا توربین های بادی به مقادیر قابل توجهی آب برای خنک سازی و ساخت نیاز دارد! علاوه بر این ، انرژی آبی که اغلب به عنوان پاک ترین منبع انرژی مطرح می شود ، آبراه ها را تغییر می دهد و می تواند اکوسیستم ها را ویران کند. این منجر به یک کنایه تلخ می شود و در تلاش برای انرژی پاک ، ممکن است در نهایت کیفیت و در دسترس بودن آب را به خطر بیندازیم. مزارع خورشیدی ، در حالی که به عنوان یک بازیگر کلیدی در گذار به انرژی های تجدید پذیر معرفی می شوند ، اغلب با تعداد بی شماری از ناکارآمدی ها روبرو هستند که می تواند عملکرد آنها را مختل کند. درک این ناکارآمدی ها برای بهینه سازی تولید انرژی خورشیدی و به حداکثر رساندن بازده سرمایه گذاری ضروریست.

یکی از مهمترین عوامل ناکارآمدی مزارع خورشیدی ، فناوری به کار رفته در پنل های خورشیدی است. بیشتر پنل های خورشیدی تجاری ، به ویژه پنل های مبتنی بر سیلیکون ، تنها حدود 15 تا 20% نور خورشید را به انرژی قابل استفاده تبدیل می کنند. این راندمان تبدیل ذاتا به خواص فیزیکی و شیمیایی مواد مورد استفاده مرتبط است که میزان جذب نور و تبدیل آن به الکتریسیته را محدود می کند.

کارایی مزارع خورشیدی به شدت به موقعیت جغرافیایی آن ها و جهت گیری پنل های خورشیدی بستگی دارد. در حالت ایده آل ، پنل ها باید طوری قرار بگیرند که قرار گرفتن در معرض نور خورشید در طول روز به حداکثر برسد. با این حال ، بسیاری از تاسیسات خورشیدی به دلیل محدودیت فضا یا استفاده از زمین از قبل ، جهت گیری بهینه ندارند. علاوه بر این ، برخی از مناطق ممکن است نور کافی خورشید را در طول سال دریافت نکنند ، که می تواند منجر به کاهش قابل توجهی در تولید انرژی شود. عوامل محیطی مانند پوشش ابر ، باران و برف می توانند تأثیر قابل توجهی بر کارایی مزارع خورشیدی داشته باشند. روزهای ابری می تواند خروجی پنل خورشیدی را به طور چشمگیری کاهش دهد ، گاهی اوقات تا 50% یا بیشتر. علاوه بر این ، تجمع برف روی پانل ها می تواند نور خورشید را مسدود کند و نیاز به مداخله دستی برای پاکسازی پانل ها و بازگرداندن تولید بهینه انرژی دارد.

جالب اینجاست که در حالی که پنل های خورشیدی برای تولید الکتریسیته به نور خورشید نیاز دارند ، در واقع در شرایط سردتر بهترین عملکرد را دارند. دماهای بالا می تواند کارایی پنل های خورشیدی را به دلیل افزایش مقاومت در داخل مواد کاهش دهد. در آب و هوای گرمتر ، کاهش تولید ناشی از دماهای بالا می تواند یک مسئله مهم برای مزارع خورشیدی باشد که منجر به اختلافات درک در مورد پتانسیل انرژی می شود.

مزارع خورشیدی که از تاسیسات شیب ثابت استفاده می کنند ، فرصت های جذب انرژی را که سیستم های ردیابی می توانند فراهم کنند ، از دست می دهند. سیستم های ردیابی که با خورشید حرکت می کنند ، می توانند خروجی را 20-40% افزایش دهند. با این حال ، پیچیدگی و هزینه بیشتر این سیستم ها باعث می شود که آنها کمتر رایج شوند و بسیاری از مزارع خورشیدی طرح های ساده تری را انتخاب می کنند که ممکن است جمع آوری انرژی را به حداکثر نرسانند.

مزارع خورشیدی علیرغم نیاز به تعمیر و نگهداری کم ، نیاز به نگهداری معمولی دارند تا اطمینان حاصل شود که کارآمد هستند. گرد و غبار ، کثیفی و زباله ها می توانند روی صفحات خورشیدی جمع شوند و مانع از نور خورشید و کاهش تولید انرژی شوند. تمیز کردن و نگهداری منظم می تواند پرهزینه و کار فشرده باشد و به طور بالقوه کارایی کلی را به دلیل سرمایه گذاری زمان و منابع مالی کاهش دهد.

اتصال مزارع خورشیدی به شبکه برق نیز می تواند منجر به ناکارآمدی شود. بسیاری از مزارع خورشیدی مسائل مربوط به ازدحام شبکه را تجربه می کنند ، که در آن سیستم های انتقال نمی توانند انرژی تولید شده در زمان اوج خروجی را در خود جای دهند. این می تواند تاسیسات خورشیدی را مجبور به کاهش تولید کند و منجر به هدر رفتن انرژی و کاهش درآمد برای اپراتورهای تولیدکننده شود.

فناوری های ذخیره سازی انرژی ، در حالی که برای یکپارچه سازی انرژی خورشیدی در شبکه حیاتی هستند ، اغلب به دلیل مشکلات عملکرد و هزینه های بالا محدود می شوند. فن آوری های فعلی باتری ممکن است نتوانند انرژی را با ظرفیت کافی یا برای مدت طولانی ذخیره کنند ، که منجر به عدم تطابق بین عرضه و تقاضای انرژی می شود. در نتیجه ، انرژی اضافی تولید شده در دوره های آفتابی ممکن است بلااستفاده بماند و به ناکارآمدی کلی کمک کند.

مکان یابی مزارع خورشیدی بدون چالش نیست ، زیرا تضادهای کاربری زمین می تواند بر اثربخشی آنها تأثیر منفی بگذارد. در بسیاری از مناطق ، زمین های مناسب برای کشاورزی خورشیدی با نیازهای کشاورزی ، زیستگاه های حیات وحش و توسعه مسکونی رقابت می کند. مبارزه برای تخصیص زمین می تواند منجر به تاسیسات خورشیدی ضعیف شود که به دلیل سایه یا شرایط نامناسب زمین ، جذب نور خورشید را بهینه نمی کند.

 هزینه های اولیه نصب و نگهداری مزارع خورشیدی می تواند مانع از اثربخشی کلی آن ها شود. فشارهای مالی ممکن است اپراتورها را به سمت انتخاب مواد یا طرح هایی با هزینه کمتر سوق دهد که کارایی را فدای مقرون به صرفه بودن می کنند. این تصمیمات می تواند خروجی بلندمدت و سودآوری تاسیسات خورشیدی را محدود کند و در نتیجه قابلیت حیات آن ها را به عنوان یک منبع انرژی پایدار تضعیف کند. تاخیر پیشرفت های تکنولوژیکی در حالی که پیشرفت های فناوری پنل های خورشیدی ، مانند پانل های دو وجهی و سلول های پروسکایت ، نویدبخش بهبود کارایی است ، پذیرش گسترده می تواند زمان بر باشد.

بسیاری از مزارع خورشیدی در مقیاسی طراحی شده اند که ممکن است کارایی را به حداکثر نرسانند. تاسیسات کوچکتر نسبت به عملیات در مقیاس بزرگتر می توانند از هزینه های بالاتر در واحد و تولید انرژی کمتر رنج ببرند. دستیابی به صرفه جویی در مقیاس می تواند برای اپراتورهای فردی چالش برانگیز باشد و باعث ایجاد اختلاف در بازده تولید در مزارع مختلف خورشیدی شود. سیاست و موانع نظارتی سیاست ها و مقررات دولتی گاهی اوقات می تواند کارایی مزارع خورشیدی را کاهش دهد. به عنوان مثال ، قوانین منطقه بندی یا الزامات مجوز ممکن است اندازه یا محل نصب تاسیسات خورشیدی را محدود کرده و خروجی بالقوه آن ها را محدود کند. علاوه بر این ، سیاست های ناسازگار می تواند باعث ایجاد عدم اطمینان شود و سرمایه گذاری و بهبود موثر عملیات خورشیدی خود را برای توسعه دهندگان دشوارتر کند. کمبود نیروی کار و تخصص صنعت خورشیدی اغلب با کمبود نیروی کار و کمبود کارگران ماهر مواجه است که بتوانند به طور موثر مزارع خورشیدی را مدیریت و راه اندازی کنند. این شکاف می تواند منجر به عملیات ها و شیوه های تعمیر و نگهداری نامناسب شود و کارایی و خروجی تاسیسات خورشیدی را کاهش دهد. با رشد صنعت ، رسیدگی به این کمبود پرسنل برای بهبود بهره وری کلی مزرعه خورشیدی حیاتی خواهد بود. ناکارآمدی های زنجیره تامین چالش های زنجیره تامین نیز می تواند کارایی مزارع خورشیدی را مختل کند. تأخیر در دستیابی به قطعات ، مانند پنل های خورشیدی ، اینورترها و باتری ها ، ممکن است بر زمان بندی پروژه و خروج منابع انرژی تجدیدپذیر تأثیر بگذارد. این تأخیرها می تواند منجر به از دست رفتن فرصت ها برای جذب انرژی و افزایش هزینه های عملیاتی شود و در نهایت بازده را کاهش دهد. تحقیق و توسعه ناسازگار سرمایه گذاری در تحقیق و توسعه برای رسیدگی به ناکارآمدی در فناوری های خورشیدی بسیار مهم است. با این حال ، ناهماهنگی در تأمین مالی یا اولویت بندی می تواند پیشرفت ها را دچار رکود کند. بدون پشتیبانی کافی برای تحقیق و توسعه ، مزارع خورشیدی ممکن است به فناوری های قدیمی که نمی توانند کارایی مطلوب را ارائه دهند ، متکی باشند. در نتیجه رفع ناکارآمدی ها و پرداختن به ناکارآمدی مزارع خورشیدی ، نیازمند رویکردی جامع است که شامل نوآوری های تکنولوژیکی ، حمایت از سیاست های تقویت شده و استراتژی های مالی قوی است. با شناخت و کاهش عواملی که در راندمان پایین نقش دارند ، ذینفعان می توانند پتانسیل کامل انرژی خورشیدی را به عنوان یک منبع قابل اعتماد و پایدار باز کنند. سرمایه گذاری مستمر در نوآوری ، توسعه نیروی کار ، و بهبودهای نظارتی در این تلاش ضروری خواهد بود و تضمین می کند که مزارع خورشیدی می توانند به طور موثر در انتقال انرژی پاک مشارکت کنند.

با توجه به این چالش ها ، آیا فکر می کنید دولت ها و شرکت ها به اندازه کافی برای حل تعارض بین آب و انرژی تلاش می کنند؟

می توانم بگویم که آن ها تا حد زیادی در حال شکست هستند. فقدان نگران کننده برنامه ریزی یکپارچه انرژی آب وجود دارد. اغلب اوقات ، تصمیمات سیاستی در یک بخش بدون در نظر گرفتن پیامدهای گسترده تر ، در سیلوها گرفته می شود. در حالی که برخی از ابتکارات با هدف ایجاد هم افزایی بین این دو وجود دارد ، این موارد اغلب تحت الشعاع انگیزه های سود محور قرار می گیرند. به ویژه شرکت ها تمایل دارند برای به حداکثر رساندن تولید انرژی ، مدیریت آب را کاهش دهند. منابع آب ایران به طور جدی از ساختار نامناسب حکمرانی و مدیریت آب رنج می برد. در بخش آب ، تعدد ذی نفعان و تنظیم منابع آب به طور طبیعی با درگیری ها و رقابت ها همراه است. سازمان حفاظت محیط زیست ایران قدرت سیاسی محدودی دارد و فاقد ظرفیت مورد انتظار برای اجرای مقررات جلوگیری از آسیب های محیط زیستی است. همچنین ساختار سلسله مراتبی سیستم مدیریت آب در ایران فرصت هایی را برای فساد و ناکارآمدی جدی در تبدیل تصمیمات به عمل ، ایجاد می کند.

چاه ها به سرعت در حال گسترش هستند. اما داده های سراسر کشور نشان می دهد که استخراج آب زیرزمینی در حال کاهش است. بر اساس تجزیه و تحلیل داده های ملی ، ایران از آب های زیرزمینی بیشتر از آنچه که بتوان به طور طبیعی شارژ کرد ، استفاده می کند. درست همانگونه که هر سال چاه های بیشتری زمین را بهره برداری می کنند ، دبی کلی آن ها کاهش می یابد. در سراسر کشور ، سطح آب زیرزمینی به طور متوسط تقریبا نیم متر در سال افت می کند.

سازمان محیط زیست سرعت استفاده از منابع آب زیرزمینی در ایران را در قیاس با استاندارد جهانی سه برابر بیشتر تخمین می زند. این برداشت بی رویه عامل خشکیدن 297 دشت از 600 دشت ایران می باشد. همچنین بخاطر عدم رسیدگی به شبکه انتقال آب 35 میلیارد مترمکعب آب در مسیر انتقال هدر می رود. تلاش ایران برای مدرنیزه شدن ، در کنار پیشرفت های قابل توجه در توسعه زیرساخت ها قبل و بعد از انقلاب 1357، باعث توجه کمتر به اثرات محیط زیستی طولانی مدت به دلیل تعجیل برای ساخت زیرساخت ها و توسعه فناوری شد. در نتیجه این وضعیت ارتباط مهم بین توسعه و محیط زیست تا حد زیادی نادیده گرفته شد ، و اجرای پروژه های زیربنایی و مهندسی به طور جدی محیط زیست را تحت تأثیر قرار داد که اثرات منفی آن بر سلامت مردم و بر سیستم های طبیعی مشاهده شده یا در طولانی مدت دیده خواهد شد. با وجود اثرات محیط زیستی و اقتصادی ، تشنگی برای توسعه فنی و تکنولوژی سریع (به جای توسعه پایدار) هنوز هم عامل اصلی تصمیم گیری های توسعه ای کشور است.

به نظر می رسد که یک بمب ساعتی آماده انفجار است؛ شهروندان عادی در این سناریو چه باید بکنند؟

آگاهی ، کلیدی است؛ مردم باید ارتباط بین عادات مصرف آب و انتخاب های انرژی را درک کنند. مصرف کنندگان قدرت دارند و حمایت جمعی می تواند شرکت ها و دولت ها را مسئول نگه دارد. ما باید به دنبال سیاست هایی باشیم که پایداری را بر سود ترجیح می دهند و نوآوری هایی را تشویق کنیم که تولید انرژی را با حفظ آب هماهنگ می کنند.

گرمای شدید ، خشکسالی و طوفان شن گریبان ساکنان منطقه مرزی افغانستان و ایران را گرفته است. آب گاهی در استان ها آنقدر کم است که با تانکرها به روستاها آورده می شود. در اواخر اسفندماه 1402، این منطقه صحنه درگیری خونین شد. تنها چند روز قبل تر از آن ، آقای رئیسی ، رئیس جمهوری ایران ، طالبان را در اختلاف بر سر آب یک رودخانه مهم مرزی تهدید کرده بود. نه چندان دور از ایستگاه های مرزی ، دریاچه هامون قرار دارد که اکنون تقریبا کامل خشک شده است آب رودخانه هیرمند به طول بیش از 1000 کیلومتر در همسایگی افغانستان که به دریاچه هامون می ریزد ، در سمت افغانستان پشت سدها متوقف می شود. قرار بود یک توافقنامه از سال 1973 استفاده از آب هیرمند را تنظیم کند. با این حال ، در جریان گرمایش زمین ، افغانستان نیز تحت تأثیر خشکسالی قرار دارد. آخرین پروژه سدسازی که در سال 1400  تکمیل شد ، برق و آبیاری استان نیمروز را فراهم می کند. لنا پارتزش ، استاد علوم سیاسی در دانشگاه فرای برلین ، در اینجا پتانسیلی برای همکاری را می بیند. یک نشانه این است که طالبان سال گذشته برای حل مناقشه هیرمند به ایران رفتند. پارتزش می گوید : «ایجاد فضایی برای مذاکره به جای سرمایه گذاری در تسلیحات مهم است. ما باید با تغییرات آب و هوا آنها سازگار شویم.»

شمال شرق آفریقا نیز نشان می دهد که موضوع آب تا چه حد می تواند انفجاری باشد؛ سد اتیوپی که انتظار می رود پس از تکمیل آن در سال 2024 یا 2025 بزرگترین سد در آفریقا باشد ، مصر را برای تامین آب خود از رود نیل و کشاورزی داخلی نگران کرده است. اختلاف بر سر چگونگی پر شدن این مخزن و میزان آب جاری به پایین رود نیل در آینده ، حداقل به صورت شفاهی ، بارها در جهت تشدید احتمالی نظامی حرکت کرده است.

عبدالفتاح السیسی ، رئیس جمهوری مصر ، که در ابتدا صبور و بخشنده به نظر می رسید ، اکنون ظاهرا صبر خود را در این مناقشه طولانی مدت از دست داده است. از نظر قاهره ، اتیوپی حاضر به سازش نیست و برای زمان بازی می کند. جنگ قدرت در سودان نیز هر گونه میانجیگری را پیچیده تر می کند.

اختلاف بر سر چندین رودخانه مشترک بین هند و پاکستان نیز که در معرض خطر کمبود آب و خشکسالی است ، در حال بالا گرفتن است. معروف ترین آنها رود سند است که از تبت سرچشمه گرفته و از بخش هندی منطقه کشمیر می گذرد. بیش از 60 سال است که یک قرارداد همکاری با میانجیگری بانک جهانی وجود دارد. دو این توافق توسط بسیاری از کارشناسان به عنوان روزنه امید و نقطه اجماع نادری بین کشورهای متخاصم تلقی می شد. اما در ماه ژانویه ، هند به طور ناگهانی خواستار اصلاح این توافق شد. در مرکز این مناقشه بار دیگر پروژه های سدسازی بزرگ قرار دارند. پاکستان پروژه های برق آبی هند در منطقه کشمیر را برای تامین آب خود مشکل ساز می بیند. از سوی دیگر هند ، کشور همسایه را به سازش ناپذیری متهم می کند. اوضاع پیچیده تر از آنیست که به نظر می رسد.

نظرتون درباره آلودگی نوری که پدیده گریبانگیر قرن 21 شهرهای مدرن دنیا چیه؟! کمی برامون از این پدیده توضیح میدین؟!

آلودگی نوری از جمله پدیده های مخرب زیست محیطی قرن حاضر به شمار می رود. آن دسته از اجرام آسمانی که پیشتر با چشم غیرمسلح دیده می شدند ، اکنون پشت مه غلیظی از نورهای مصنوعی پنهان شده اند و حتی رویت شان برای منجمان حرفه ای نیز به آسانی امکان پذیر نیست. آلودگی نوری در سطوح پایین تر به اختلال دید رصدگران منجر می شود ، اما در سطوح بالاتر به اندازه ای می رسد که آسمان شب به صورت مصنوعی به حالت نیمه روشن درمی آید ، طوری که مشاهده انبوه ستارگان راه شیری برای عموم ممکن نیست. سنگاپور ، قطر و کره جنوبی شدیدترین آلودگی نوری را دارند. در آسمان شب این کشورها تقریبا هیچ ستاره ای قابل رویت نیست و روشنایی مصنوعی آسمان شب به اندازه ای است که گفته می شود ساکنان شان به دید در تاریکی واقعی شب عادت ندارند؛ در حالی که مناطق غیرقابل سکونت نظیر آب های آزاد و مناطق سرد قطبی از آلودگی نوری در امان مانده اند. شمال شیلی ، جزیره بیگ در هاوایی ، لاپالما در جزایر قناری ، نامیبیا در جنوب غربی آفریقا و شبه جزیره باخای کالیفرنیای مکزیک از تاریک ترین مناطق روی زمین در شب هستند که آلودگی نوری ندارند. چاد ، گینه نو و ماداگاسکار نیز آلودگی نوری به نسبت کمتری را به خود دیده اند. البته ، در بسیاری از مناطق کم جمعیتی که آلودگی نوری ندارند ، آلودگی نوری مناطق همجوار به صورت گنبدهای نوری همچنان در افق دیده می شود.

افزایش آلودگی نوری با شیب افزایش 5 تا 10 درصد در سال بتدریج اتفاق می افتد. به همین دلیل افزایش آن در کوتاه مدت نامحسوس است. اما در بازه زمانی طولانی مدت مثلا ده ساله با وضوح بیشتری حس می شود. طبق تعریف آلودگی نوری (Light Pollution) به وجود نورهای مصنوعی بیش از حد در محیط می گویند که با استفاده بیش از حد ، تابش غلط یا مختل کننده تشدید می شود. همین استفاده نامناسب یا بیش از حد منابع نوری مصنوعی که به آلودگی نوری معروف است حتی در صورت استفاده درست هم شرایط طبیعی را تغییر می دهد به همین دلیل استفاده غلط از آن سبب عوارض مخرب بر روی محیط زیست ، جانداران و گیاهان خواهد شد. تا اینجا با مفهوم آلودگی نوری چیست آشنا شدید که طبق آن هر گونه لامپ روشنایی که به میزان بسیار زیاد و نامناسب و به شکل اشتباه یا در جای غلط استفاده گردد ، باعث آلودگی نوری خواهد شد. به طور کلی در این پدیده انرژی زیادی به هدر می رود ، روشنایی بیش از حد منبع نوری باعث ناراحتی و نارضایتی شخصی می گردد. بنابراین در پاسخ به اینکه پدیده آلودگی نوری چیست باید بگوییم که از معایب تمدن صنعتی است که منابع نوری مصنوعی مثل چراغ های محوطه و محیط داخلی ، تبلیغات ، املاک تجاری ، ادارات ، کارخانجات ، چراغ های خیابانی و مکان های ورزشی نورانی ، همگی به نوبه خود سبب آلودگی نوری می شوند.

آیا این مسئله آسیب یا ضرری هم برای انسان دارد؟!

مطالعات بسیاری نشان داده قرارگیری مداوم در معرض نورهای مصنوعی در شب ، موجب بی نظمی در ریتم شبانه روزی بدن ، اختلال خواب و تأخیر در ترشح هورمون ملاتونین می شود. سازمان جهانی بهداشت و انجمن پزشکی آمریکا در نتیجه مطالعات اپیدمیولوژیک متعدد دریافتند قرارگیری طولانی مدت شب هنگام در معرض نور ، خطر ابتلا به طیف خاصی از سرطان ها را به دلیل اخلال در ریتم شبانه روزی و ترشح هورمون های مرتبط افزایش می دهد. گفتنی است در این مطالعات میان نورهای خارج از منزل مانند نور تیرهای چراغ برق و نورهای داخل منزل مانند تلویزیون و صفحه نمایش های هوشمند تمایز گذاشته نشده است.

پژوهشگران می توانند مجموع نورهای مصنوعی شبانه تولید شده را از روی تصاویر ماهواره ای محاسبه کنند ، اما اندازه گیری دقیق این که چه مقدار از این نور پس از انتشار در جو زمین موجب روشنایی آسمان شب می شود ، کار آسانی نیست. در تهیه نقشه فوق ، پژوهشگران داده های ماهواره ای گردآوری شده را در یک مدل جوی اجرا کردند و به این ترتیب توانستند میزان روشنایی آسمان شب را در نقطه بالای سر ناظر در آسمان بدون ابر محاسبه کنند. این نتایج سپس با اندازه های روشنایی طبیعی آسمان بدون ابر دوباره سنجیده شدند. بر اساس این مدل ، آلودگی نوری شدید زمانی رخ می دهد که روشنایی آسمان شب بالای سر ناظر یک درصد روشن تر از روشنایی طبیعی باشد. این در حالی است که ابرها کمترین سطوح آلودگی نوری را چندبرابر می کنند و شدت آلودگی نوری در آسمان پوشیده از ابر تقریبا ده برابر مقادیر اندازه گیری شده در این روش است. حتی یک درصد تغییر در روشنایی آسمان شب بالای سر ناظر بسیار بیشتر از آنچه به نظر می رسد حائز اهمیت است؛ زیرا نیمی از گونه های جانوری ساکن زمین ، شب فعال هستند. 60% بی مهرگان و 30% مهره داران به گونه های جانوری شب فعال تعلق دارند و بقای آن ها به تاریکی شب وابسته است. مطالعات زیست محیطی نشان داده است آلودگی نوری بر عملکرد لاک پشت های دریایی ، پرندگان مهاجر ، پروانه ها و خفاش ها تأثیر مخرب دارد.

اما این پدیده ، خود انواعی هم دارد :

روشنایی بیش از حد با چراغ محوطه

اصطلاح Over-Illumination اشاره به حالتی دارد که از منبع نوری بیش از حد استفاده می کنند. استفاده بیش از حد نور منجر به مصرف بی رویه برق شده که به نوبه خود باعث آلودگی و دیگر عوارض جانبی را به همراه خواهد داشت.

خیرگی (Glare)

خیرگی که در آن نور تابیده شده به سمت محیط بازتاب داده می شود ، نور را پخش کرده و باعث بروز مشکلاتی در دیدن می شود. خیرگی با بینایی در شب تداخل ندارد ، اما دیدن و تشخیص اشیا را با مشکل مواجه می کند.

در هم ریختگی نوری (Light Clutter)

در هم ریختگی نوری زمانی اتفاق می افتد که محل نصب تجهیزات نوری اشتباه باشند. به عنوان مثال چراغ فروشگاه ها یا چراغ های خیابانی اگر در جای اشتباه یا با فاصله غلط از یکدیگر نصب شده باشند ، با دید در شب و روشنایی تداخل پیدا کرده و آلودگی نوری ایجاد می کنند. همچنین در هم ریختگی نوری باعث تداخل در سیستم های شبانه طبیعی جانوران و افزایش نرخ تصادفات هم می شود.

آسمان تاب (Sky Glow)

این پدیده زمانی رخ می دهد که حالت گنبدی شکلی از نور در نواحی شهری ایجاد می شود. معمولا زمانی که نور چراغ های خیابانی ، تابلوهای مختلف ، خانه ها و کارخانجات به سمت بالا می رود ، کیفیت نور جو را تغییر داده و از جو به سمت شهر برمیگردد. این پدیده می تواند الگوهای رشد طبیعی و توانایی گیاهان در شب را تغییر دهد.

تجاوز نوری (Light Trespass)

تجاوز نوری نه تنها یک نوع آلودگی نوری در شهرها محسوب می شود بلکه در بسیاری از کشورها یک نوع جرم و تخطی از قانون است. تجاوز نوری به نورهای ناخواسته ای که وارد ملک شخصی افراد می شود می گویند که از جمله آنها می توان به نور تابیده شده از سمت تابلوهای تبلیغاتی به مناطق مسکونی یا مشابه آن اشاره کرد. علت آلودگی نوری بسته به شرایط هر محیط متفاوت است و می تواند ناشی از یک اشتباه در برنامه ریزی و محاسبات و یا چندین اشتباه باشد.

مهمترین دلایل ایجاد کننده آلودگی نوری عبارتند از :

برنامه ریزی ضعیف و بی دقت

محل قرارگیری تابلوهای تبلیغاتی و لامپ های خیابانی باید توسط مهندسین بررسی شود اما اگر اثرات مضر این موارد بر روی محیط اطراف در نظر گرفته نشود ، باعث خیرگی ، تجاوز نوری و یا در هم ریختگی نوری خواهند شد.

مصرف سهل انگارانه و بی مسئولیتی

در اعیاد مختلف یا مناسبت هایی که خیابان ها نورپردازی شده و تزیینات خاصی در محیط شهری انجام می گیرند ، اگر این چراغ ها در تمام طول شب روشن باشند باعث آلودگی نوری خواهند شد مخصوصا مواقعی که این نورها به حریم شخصی خانه های اطراف تجاوز کند. چنانچه لامپ اتاق پیوسته روشن باشد و یا تایمر چراغ های خیابانی را براساس نوع فصل تنظیم نکنند ، این نوع مصرف انرژی که ناشی از مسئولیت ناپذیری است ، آلودگی نوری بسیار زیادی ایجاد خواهد کرد.

ازدیاد و تراکم جمعیتی کنترل نشده

این مورد ناشی از مشکلاتی در منطقه بندی است و زمانی رخ می دهد که شرکت ها ، کارخانجات و کسب و کارهای مختلف یا تعداد زیادی منزل مسکونی در یک منطقه قرار می گیرند و انواع آلودگی های نوری را درست می کنند.

استفاده بیش از حد از نور

با توجه به اینکه در طول زمان ، هزینه براق ارزان بوده ، مردم در استفاده از مصرف آن دقت و کنترل خاصی نداشته اند. بنابراین با مصرف بی رویه برق مثل روشن نگه داشتن چراغ های زیاد در طول شب ، باعث آلودگی نوری شده اند. این مسأله یک مشکل جهانی است و بیشترین تأثیر را بر محیط زیست می گذارد.

مه و دود و ابرها

مه و دود و ابرها می توانند نور تابیده شده از سمت شهرها را بازتاب داده و محیط اطراف را بسیار روشن تر کرده و آلودگی نوری ایجاد کنند. بنابراین در شهرهایی که مسأله اشتباهات مختلف در نورپردازی وجود دارد و آب و هوای ابری هم دارند ، میزان آلودگی بیشتر خواهد بود.

نور ماشین ها و سایر وسایل نقلیه

نور ماشین ها و و سایر وسایل نقلیه هم سهم قابل توجهی در آلودگی نوری شب ها دارند. در این مواقع چنانچه نورپردازی خوبی برای محیط شهری انجام نگرفته باشد ، نور ماشین ها باعث آلودگی خواهد شد.

نور چراغ های خیابانی

چراغ های خیابانی که در محل نامناسب مثلا خیلی نزدیک به ساختمان های مسکونی نصب شده باشند ، نور آنها می تواند عامل مزاحم برای ساکنین یک خانه یا آپارتمان باشد. بنابراین با برنامه ریزی غلط برای نصب چراغ های خیابانی ، حتی الگوی خواب و زندگی ساکنین به هم می ریزد.

لامپ پارکینگ ها

خانه هایی که پارکینگ بزرگی دارند و روبروی ساختمان های مسکونی است ، در صورت روشن ماندن طولانی لامپ ، برای خانه های مجاور آلودگی نوری ایجاد خواهد کرد که می تواند مزاحمت آمیز باشد.

روشنایی شب ها

تمامی مدل های نورپردازی در شب می تواند تأثیرات بدی روی زندگی انسان ها بگذارد و بنابراین منجر به آلودگی نوری شود. به عنوان مثال تابلوهای تبلیغاتی و بیلبوردهایی که در تمام طول شب روشن هستند ، باعث آلودگی نوری برای خانه های اطراف خواهند شد.

مسابقات ورزشی شبانه در استادیوم ها

یکی دیگر از دلایل بروز آلودگی نوری ، مسابقات ورزشی هستند که در استادیوم های ورزشی برگزار می شوند. در واقع نور پروژکتورها و نورپردازی های زمینی که برای مسابقات انجام می شوند عامل اصلی است که در نور طبیعی شب تداخل ایجاد می کنند. بنابراین خیرگی نوری که از سمت این چراغ ها ایجاد می گردد به سمت بالا رفته و آسمان را در شب روشن می کنند که به علت قدرت بالای نوردهی این چراغ ها ، اختلالی که ایجاد می کنند زیاد است.

فرودگاه ها ، ایستگاه های اتوبوس و قطار و مراکز عمومی

مراکز عمومی مثل پارک ها ، ایستگاه های اتوبوس و قطار و فرودگاه ها عموما مجهز به چراغ های قدرتمندی هستند که حباب و شیلد هم ندارند ، بنابراین اثر خیرگی که ایجاد می کنند به سمت آسمان و محیط های اطراف پخش می شود. این مکان ها از عوامل اصلی ایجاد تجاوز نوری ، خیرگی و در هم ریختگی هستند. با این حال می توان با تجهیز این اماکن با لامپ های کم مصرف و جایگزینی با سیستم روشنایی قدیمی ، تا حد زیادی جلوی آلودگی نوری را گرفت.

مناطق مرکز شهری

شهرهایی که در نواحی مرکزی آن ها تعداد زیادی برج و آسمان خراش قرار دارند ، نورپردازی نما برای آن ها کار شده که نور زیادی را به محیط می تاباند. با توجه به اینکه این چراغ ها به شکل 24 ساعته روشن هستند ، آلودگی نوری محیط را تا حد زیادی افزایش داده و یکی از علل اصلی در شهرهای بزرگ هستند.

اثرات آلودگی نوری بر محیط زیست چگونه است؟

پیامدهای این نوع آلودگی گسترده تر از چیزی است که بتوان تصور کرد. تا قبل از این تصور اکثر افراد بر این بود که آلودگی هوا و پس از آن آلودگی صوتی مهمترین عوامل مختل کننده زندگی انسان ها و کلیه موجودات زنده در طبیعت هستند. این در حالی است که چندان صحبتی از آلودگی نوری و تداخل آن با تحقیقات نجوم و ستاره شناسی ، مختل کردن اکوسیستم ها ، اثرات منفی روی الگوهای خواب و دید در شب انسان ها و سایر مضرات سلامتی آن نمی شود.

خرید چراغ محوطه نامناسب با لامپی که قدرت آن بیشتر از حد نیاز محیط باشد یا خرید چراغ هایی که کارایی مناسب ندارند ، اثرات مخربی بر روی سلامتی و کیفیت زندگی می گذارند. برای بدن انسان ها ریتم شبانه روزی خاصی تعریف شده که بخشی از DNA ماست که طبق آن باید بخشی از روز به دریافت نور و بخشی هم به تاریکی سپری شود. وقتی این ریتم شبانه روزی طبیعی بر هم می خورد ، اثرات مخربی بر روی سلامتی گذاشته و به مرور باعث ایجاد سرطان ، بیماری های قلبی - عروقی ، مشکلات ذهنی ، افسردگی ، استرس و بی خوابی می شود. شرکت شب تاب به مسأله آلودگی نوری و اثرات مخرب آن توجه زیادی کرده و برای تمامی محصولات خود لامپ مناسب را مشخص نموده تا از ایجاد نور اضافه در محیط های مختلف جلوگیری کند.

همانطور که می دانید وجود نور ، برای برخی جانوران و حشرات خاصیت دفع کنندگی دارد. بسیاری از گونه های جانوری در روز فعالیت دارند و یا فعالیت آن ها در شب شروع می شود که به دلیل آلودگی نوری بر هم ریخته است. این اثر مخرب می تواند برای تمامی گونه های زنده کشنده باشد. این اثرات مخرب می تواند در مناطقی که تا قبل از این توسط انسان تغییر نکرده بود شدیدتر باشند. برخی جانوران نسبت به تغییر زیستگاه خود بسیار حساس هستند بنابراین مجبور به مهاجرت به مکان هایی خواهند شد که آلودگی نوری کمتری دارد یا مناطقی که انسان ها زندگی می کنند.

طبق تحقیقات مشخص گردیده که آلودگی نوری در اطراف دریاچه ها مانع از تغذیه زئوپلانکتون ها از جلبک های سطحی شده که به نوبه خود منجر به شکوفایی جلبکی شده و زندگی گیاهان را با خطر مواجه ساخته و کیفیت آب را پایین می آورد.

آلودگی نوری بر روی الگوهای مهاجرت پرندگان نیز اثر منفی می گذارد. در اطراف سواحل و رودخانه ها نیز بر روی رفتار شکار - طعمه ، جفت گیری و رفتارهای شکار موجودات دریایی هم اثر منفی دارد. به عنوان مثال لاک پشت ها زمانی که محیط تاریک است تخم گذاری می کنند و جوجه لاک پشت ها نیز از نوری که به روی آب تابیده شده به سمت اقیانوس باز می گردند. اما نوری که از سمت ساختمان های نزدیک سواحل تابیده می شود ، جوجه لاک پشت ها را از سمت آب دور کرده و از این طریق سالانه میلیون ها لاک پشت جان خود را از دست می دهند. آلودگی نوری برای درختان و گیاهان نیز مضر است به حدی که باعث اختلال در رشد ، تأخیر در ریزش برگ ها ، مختل کردن ساخت پیگمنت و رنگ های طبیعی ، به تأخیر انداختن یا ایجاد مشکل در خواب زمستانی و به جلو انداختن شکوفه دهی (به نوبه خود باعث یخ زدگی و آسیب دیدن گیاه می شود) خواهد شد.

یکی دیگر از تأثیرات آلودگی نوری بر گیاهان ، ایجاد برگ های بزرگتر با روزنه های بیشتر است که میزان باز بودن روزنه ها هم طولانی تر از درختانی است که تحت تأثیر آلودگی نوری نبوده اند. بنابراین درختانی که همیشه در کنار نور مصنوعی رشد کرده اند بیشتر در معرض آلودگی و خشکی هستند.

بطور کلی اکوسیستم کره زمین به چرخه های نوری طبیعی وابسته است. این اکوسیستم ها نسبت به تغییراتی که در محیط زیست آنها رخ می دهد بسیار حساس هستند و شاید نتوانند با شرایط جدیدی که ایجاد شده خود را تطبیق دهند. به عنوان مثال آسمان تاب ها باعث از بین رفتن اثر حفاظتی پوشش های گیاهی می شود چون نوری که از سمت جو بازتاب می خورد مانع از رسیدن پرتوهای UV طبیعی به زمین می شود. بنابراین با مختل شدن سیکل های نوری ، رشد متوقف شده و فساد پذیری اکوسیستم که کلیه غذا ، آب و هوای ما به آن وابسته است شروع می شود.

همچنین از جمله خطرات آلودگی نوری می توان به ایجاد مشکلات در چرخه خواب افراد اشاره کرد. معمولا افراد ترجیح می دهند که در محیط های تاریک بخوابند و داشتن خواب کافی هم برای سلامت ذهن و بدن ما الزامیست. بسیاری از افراد وقتی نور محیط زیاد باشد احساس خوبی پیدا نمی کنند و در واقع نمی توانند بخوابند. بنابراین هنگامی که نور از سمت محیط بیرون وارد خانه آنها می شود یا از سمت محیط داخلی و پذیرایی وارد اتاق خواب ها می شود ، الگوی خواب به هم ریخته و منجر به بروز مشکلات جدی در سلامتی آنها خواهد شد.

اما یکی از عوارض و پیامدهای جالب آلودگی نوری ، افزایش ترافیک است! هنگامی که نورپردازی های خیابانی اشتباه باشد یا زاویه پرتاب نور آنها محاسبه نشده باشد ، باعث کوری موقت و یا بروز مشکلات در دید مستقیم و رو به جلو خواهد شد که به نوبه خود در رانندگی می تواند بسیار خطرناک باشد. بنابراین دید راننده در اثر در هم ریختگی نور مختل شده و در برخی خیابان ها می تواند منجر به تصادف شود. حتی آلودگی نوری بر روی اختلال عملکردی سیستم های مسیریابی و تشخیص عابر پیاده و موانع ماشین ها و حرکت هواپیماها و قطارها نیز تأثیر منفی می گذارد. در بهترین حالت رانندگان می توانند با کاهش سرعت برای جبران مشکلات دید در شب ، اقدام کنند که به نوبه خود ترافیک را افزایش خواهد داد.

اخترشناسان و کارشناسان حوزه نجوم برای اینکه بتوانند تحقیقات خود را به خوبی انجام دهند به محیط تاریک نیاز دارند در غیر این صورت قادر به بررسی ستاره ها ، کهکشان ها و اجرام آسمانی نخواهند بود. این مشکل در شهرهای بزرگ که معمولا در طول شب روشنایی محیطی زیادی دارند بیشتر خود را نشان می دهد. به طور خلاصه آلودگی نوری تمامی جنبه های زندگی بشر و موجودات زنده را تحت تأثیر قرار می دهد که متأسفانه با کم کاری در این زمینه ، ما نیز به شدت تحت تأثیر آن قرار گرفته ایم.

بهترین راهکارهای کاهش آلودگی نوری چیست؟

برای جلوگیری از آلودگی نوری یا رفع عوارض آلودگی نوری که دلایل هر یک از آنها را نیز بررسی کردیم ، راهکارهایی وجود دارند. اگر به اهمیت بسیار بالا و اثرات مخرب آلودگی های نوری پی برده اید حتما توصیه می کنیم بکارگیری این راهکارها را در اولویت قرار دهید :

• همیشه به دنبال خرید بهترین چراغ محوطه باشید؛ چرا که از لحاظ نوع کاربری و میزان روشنایی بیشترین تطبیق را با فضای شما دارند؛
• فقط تجهیزات روشنایی خرید کنید که طبق استانداردهای جهانی تولید می شوند؛
• حالت های روشنایی و تاریکی فضای خود را تست کنید تا به نتیجه عالی دست پیدا کنید؛
• لامپ های LED و CFL گزینه های خوبی برای کاهش مصرف منابع طبیعی و حفاظت از محیط زیست هستند اما هنگام خرید به دمای رنگ نور دقت زیادی داشته باشید. معمولا لامپ هایی که نور گرم دارند برخلاف نورهای سرد باعث مختل کردن دید در شب نمی شوند یا تا حد زیادی اثرات کمتری دارند.
• دیمرها ، سنسورهای حرکتی و تایمرها از جمله تجهیزاتی هستند که می توانند میزان روشنایی محیط را در حالت های مختلف به شکل اتوماتیک کنترل کنند و انرژی بیشتری ذخیره کنند.
• هنگام خرید چراغ های محوطه به جنس حباب چراغ های پارکی و حیاطی دقت کنید. جنس حباب ها اکثرا از نوع پلی کربناتی و اکریلیکی است اما نمونه های شیشه ای هم موجود هستند که باید بسته به نوع محیط و محل نصب بهترین گزینه را انتخاب کنید.
• در خانه و محل کار ، چراغ هایی که روشن بودن آنها ضرورتی ندارد را خاموش کنید.
• از چراغ های آبی هنگام شب استفاده نکنید.
• روشنایی بدون برق یکی از راهکارهای جالب و بسیار مقرون به صرفه هم در کاهش آلودگی نوری و هم هزینه های برق مصرفی است.

 در نهایت آیا در این منظره تیره روزنه ای از امید وجود دارد؟

امید وجود دارد ، اما مستلزم تغییر سیستمیک است - بازنگری در نحوه تفکر ما در مورد آب و انرژی.  ما باید پارادایم منسوخ شده تلقی آب ، به عنوان یک منبع بی نهایت را کنار بگذاریم. در عوض ، ما باید یک تغییر فرهنگی را به سمت ارزش گذاری آن به عنوان یک دارایی مهم تشویق کنیم. مدیریت هوشمند آب ، فناوری های نوآورانه و حکمرانی مشارکتی می تواند راه را برای آینده ای پایدار هموار کند. اما ساعت در حال حرکت است و اقدامات جسورانه در حال حاضر لازم است ، نه بعدا.