آیا شیطان عبادت خدا می کند یا کافر شده است؟

در این مطلب جدید در سال 1405 و سال 2026 ، حجت الاسلام ادیب یزدی: شیطان تمام تلاش خود را برای دشمنی با خداوند به کار می برد و بعد از اینکه رانده شد، هیچ عبادتی نداشته است.

هر موجود شرور و سرکشی را شیطان می نامند ، اما در این مطلب منظور از شیطان ، ابلیس است که از درگاه خداوند رانده شده است ، که ابلیس انسان را فقط به گناه دعوت می نماید و توانایی وادار کردن کسی به گناه را ندارد.

ابلیس با تمرد و عصیان خود نشان داد که عبودیت ندارد و اگر عبودیت داشت ، در برابر امر خدا خضوع می کرد و اطاعت و انقیاد خود را نشان می داد. از طرف دیگر شیطان بر نافرمانی و تمرد خود ایستادگی نمود . بنابراین با خروج دائمی از طوع بندگی عبادت معنی ندارد و اگر عبادتی هم بکند صرفا ظاهری است و فاقد عنصر اساسی عبودیت و لذا بی فایده است مگر آن که توبه کند که از ظاهر قرآن به دست می آید که چنین تصمیمی ندارد.

عده ای ، شیطان را همان نیروی درونی غرایز انسان که او را به سوی شر فرا می خواند ، دانسته اند. تعابیر قرآن ، ابلیس را به صراحت موجودی حقیقی ، نه پنداری و نه همان نفس اماره معرفی می کند که آدمیان را به شر و گناه فرا می خواند. از برخی از آیات قرآن کریم می توان فهمید که خداوند ، ابلیس را به طور مشخص و روشن به آدم و حوا شناسانده و از آیاتی که گفت وگوی آدم و ابلیس را گزارش می کند ، به دست می آید که ابلیس مخاطبی آشنا برای آدم بوده است؛ چنان که پاره ای از روایات ، از تمثل و سخن گفتن وی با بسیاری از پیامبران چون آدم ، نوح و ابراهیم و.... و شنیدن صدای او از سوی امامان معصوم دلالت دارند؛ هم چنین به تصریح قرآن ، ابلیس از ذریه ، حزب و لشکریان برخوردار است.

این که شیطان معروف و مشهور درگاه خدا بود سخنی است عرفی و ادعایی است سست که نه قرآن کریم آن را تأیید می کند نه روایات اهل بیت(ع). ابلیس صرفا شخصی از جن است که در ردیف ملائک سطوح پایین قرار داشت و یقینا در ردیف ملائک مقرب نبوده است. در این رابطه آمده است : «عَن جَمِیلِ بنِ دَرَاجٍ قَالَ سَأَلتُ أَبَا عَبدِ اللَهِ (ع) عَن إِبلِیسَ أَ کَانَ مِنَ المَلَائِکَةِ أَم کَانَ یلِی شَیئا مِن أَمرِ السَمَاءِ فَقَالَ لَم یکُن مِنَ المَلَائِکَةِ وَ لَم یکُن یلِی شَیئا مِن أَمرِ السَمَاءِ وَ لَا کَرَامَةَ» جمیل بن دراج می ‏گوید : از امام صادق (ع) پرسیدم که آیا شیطان از فرشتگان بود یا امری از امور آسمان را می گرداند؟ امام صادق(ع) فرمود : «نه از فرشتگان بود و نه امری را می گرداند و نه عزت و احترامی داشت.»

پس درست است که شیطان شش هزار سال عبادت نموده بود ؛ ولی عبادت او منافقانه و دروغین بوده نه از سر اخلاص و بندگی. امتحانی هم که از او شد ، امتحان سختی نبود تا گفته شود امتحانی فوق توانش از او گرفته شد؛ خدا به او امر نمود که به آدم سجده کن! و به این وسیله برتری آدم را بر خودت تصدیق نما! چرا که او عالم به اسماء الله است و تو و ملائک چنین نیستید. اما او تکبر ورزید و خود را برتر از آدم دانست و در برابر خدا گردنکشی نموده اطاعت او نکرد ، در حالی که ملائک سر تسلیم فرود آوردند. پس او با این کار معاذ الله ملائک را در قبول برتری آدم(ع) جاهل دانسته است. چون در حقیقت او ادعا می نمود که من برتر از آدم هستم و توی خدا که به من امر می کنی به او سجده کنم این را نمی دانی.

شیطان از فرشتگان نبوده است

حجت الاسلام مرتضی ادیبیزدی ، در گفت و گو با خبرنگار حوزه قرآن و عترت گروه فرهنگی باشگاه خبرنگاران جوان؛با بیان اینکه سرنوشت شیطان از پر عبرت ترین سرنوشت ها است ، گفت : به شیطان رجیم از این جهت ابلیس گفته می شود که او برای گمراه کردن ، تلبیس می کند و مردم را به زشتی می کشاند ، هم چنین ابلیس برای گمراه نمودن هیچ عجله ای ندارد و آرام آرام فرد را به گناه و زشتی می کشاند.

این کارشناس مذهبی و امور دینی ، با اشاره به اینکه شیطان از فرشتگان نبوده ، افزود : شیطان از فرشتگان نبوده است بلکه از اجنه بوده که پس از فرمان نبردن از دستور الهی ، از بهشت درگاه خداوند رانده شد ، و کسی که به این شدت از درگاه خداوند رانده شود ، تمام تلاش خود را برای دشمنی با خداوند به کار می برد و به همین جهت بعد از اینکه رانده شد ، هیچ عبادتی نداشته است.

حجت الاسلام ادیب یزدی در پایان گفت : شیطان وقتی که از درگاه خداوند رانده شد ، مزد عبادت های خود را فرصتی از خداوند خواست ، که خداوند نیز فرصتی را به او داد ، اما ابلیس به جای اینکه از این فرصت برای عبادت استفاده کند ، این فرصت را نیز برای دشمنی با خداوند گذراند.