آموزش تصویری ساخت مخازن ذخیره سقف شناور- قسمت ششم

توضیحات: Namnamak

در این مطلب جدید در سال 1405 و سال 2026 ، در ادامه با بخش ششم از مجموعه آموزشی ساخت مخازن ذخیره سقف ثابت در مجله نم نمک با شما خواهیم بود

فهرست کل مجموعه :

فهرست آموزش ساخت مخازن سقف شناور قسمت پنجم

تست کنترل گردی (Roundness)

تست کنترل شاقولی (Plumbness)

کنترل Peaking

کنترل Banding

بازرسی چشمی (VT)

سقف شناور

ساپورتهای نگهدارنده سقف شناور

Pontoon manhole

Roof manhole

Roof drain

Rimvent

Emergency roof drain

Seal

Draw of sump

Top Angle

Windgirder

Dip& Guide pole

18- تست کنترل گردی (Roundness) :

برای این کار می بایست از قبل نقاطی را در نزدیکی shell مخزن با فاصله شعاعی مساوی به عنوان نقاط کمکی تعیین نمود (سنبه زده شود). پس از نصب و Fit up ورق های کورس اول ، اقدام به تست (Roundness) می نماییم که مقدار انحراف آن برای مخزن به قطر (ما بین 12 تا 45 متر) ، 19 میلیمتر و و برای قطر 45 تا 75 متر این مقدار 25 میلیمتر می باشد.

19- تست کنترل شاقولی (Plumbness) :

پس از نصب هر کورس یکی از تستهایی که باید انجام شود ، تست شاقولی می باشد . برای این کار از یک شاقول معمولی استفاده می شود. روش کار بدین صورت است که برای این کار بالای شاقول را به سر بالایی ورق می چسبانیم و یک فاصله معین نخ شاقول را از بدنه فاصله می دهیم (مثلا 10cm) سپس میزان انحراف نخ شاقول را از پایین ورق اندازه می زنیم . در صورتی که فاصله پایینی بیشتر باشد ، به همان اندازه بایستی سر ورق به طرف داخل هدایت شود. و اگر کم باشد ، بایستی سر ورق بیرون بیاید. میزان انحراف مجاز برای ناشاقولی بر اساس استاندارد H/200 ، API می باشد . یعنی به ازای هر ارتفاعی که مورد آزمایش قرار می گیرد 1/200 آن تلرانس مجاز ناشاقولی می باشد.

شکل 30 - تست Plumbness

20- کنترل Peaking :

پس از نصب shell و fitup و قبل از اینکه جوشکاری انجام شود ، بایستی در محل جوشهای عمودی ، تست Peaking صورت پذیرد . برای این کار از قبل یک شابلون با شعاع داخلی مخزن ساخته می شود . و در محل درزهای عمودی قرار داده می شود . اگر به هر دلیلی شابلون بر قوس ورق مخزن منطبق نشد ( البته با تلرانس 13mm ) باید نحوه تنظیم و Fit up ورق در محل اتصال درز عمودی مجددا اصلاح و تنظیم گردد.

شکل 31 - تست Peaking

شکل 32 - تست Banding

21 - کنترل Banding :

مراحل اجرا و تلرانس دقیقا شبیه به تست peaking می باشد . با این تفاوت که در مورد جوشهای افقی انجام می شود . اگر به هر دلیلی شابلون بر ورق مخزن منطبق نشد ( البته با تلرانس 13mm ) باید نحوه Fit up ورق مجددا اصلاح گردد.

22 - بازرسی چشمی (VT) :

در این بازرسی ناظر با توجه به تجربه و استانداردها کلیه عیوب سطحی و ظاهری جوش که قابل رویت می باشند ، از قبیل Prosity و ترکها و Slag و Undercut را طی مراحل مختلف جوشکاری مشاهده نموده و نسبت به اصلاح آنها در هر مرحله اقدام می شود.

23 _ سقف شناور :

وقتی سیالی که باید درون مخزن ذخیره شود ، بنزین یا نفت سفید باشد. به دلیل اینکه درجه حرارت تبخیر سیال پایین می باشد ، در اثر تبخیر گاز تولید می نمای د. لذا برای اینکه این عمل ، باعث رخ دادن حادثه (انفجار) نگردد ، از سقف شناور استفاده می شود. بدین صورت که در اثر تماس سقف با مایع داخل مخزن حجم فضای خالی جهت ایجاد گاز در مخزن به صفر می رسد . و از تجمع گاز و در نهایت انفجار احتمالی جلوگیری می کند. و یکی از دلایل شیب دار بودن Lower deck هم به این منظور می باشد.

شکل 33 - سقف شناور

24 _ ساپورتهای نگهدارنده سقف شناور :

این ساپورتها از لوله های " 3 تشکیل شده که دارای یک غلاف " 4 بوده که غلاف در داخل سقف جوش شده (یعنی ثابت می باشد ) و لوله " 3 از بین آن حرکت می کند .

لازم به ذکر است که سقف مخازن سقف شناور در دو وضعیت می تواند قرار گیرد : در وضعیت سرویس (operation or lower position) و در وضعیت تعمیرات (maintanence or upper position)

الف) در وضعیت تعمیرات که در این حالت سقف مخزن از کف آن 200cm فاصله دارد. برای ایجاد این حالت بایستی سوراخ غلاف روبروی سوراخ بالایی که روی لوله Deck support (3") وجود دارد قرار گ یرد. در این حالت تعمیرکار با توجه به فاصله 2 متری ایجاد شده زیر سقف ، می تواند به راحتی مشغول به تعمیرات باشد.

ب) در وضعیت سرویس که همان وضعیت اولیه در حین ساخت مخزن می باشد ، و فاصله سقف از کف 120cm می باشد. و جهت تخلیه بهتر و بیشتر مایع داخل مخزن در هنگام استفاده از مخزن می باشد.

شکل 34 - ساپورتهای سقف شناور

Pontoon manhole _25 :

تعداد منهولهای سقف ، با توجه به نظر طراح و نیز تعداد کامپارتها مشخص می شود . این منهولها برای دسترسی راحت به داخل کامپارتها می باشد . برای هر کامپارت بایستی یک منهول وجود داشتهباشد. سایز منهول ها مطابق با نقشه بوده و به قطر 50 سانتی متر می باشد.

شکل 35 - Pontoon manhol

Roof manhole _26 :

این منهول جهت دسترسی از روی سقف به زیر آن و بر عکس می باشد . سایز آن " 24 بوده و داخل آن دارای یک نردبان می باشد. در هر مخزن نیز دو عدد Roof manhole در نظر گرفته شده است.

شکل 36 - Roof manhole

Roof drain -27 :

برای هدایت آب باران و برف که بر روی سقف جمع می شود ، از Roof Drain استفاده می کنند .

که از یک استوانه تشکیل شده که شیب سقف به طرف آن می باشد . و در زیر آن یک سوراخ "4 یا "6 بسته به وسعت سقف مخزن وجود دارد که به یک لوله " 4 یا " 6 وصل می شود و از بدنه خارج می گردد. لوله Roof Drain دارای مفصل های انعطاف پذیر می باشد و آن هم به این دلیل است که در هنگام حرکت سقف به بالا و پایین ، اندازه ارتفاعی آن تغییر یابد . این لوله ها در انتهای محل مورد نظر از بدنه مخزن خارج می شوند و آب باران باریده شده بر روی سقف را به بیرون هدایت می کنند.

شکل 37 - لوله Roof drain

روی سقف از توری های مخصوص بر روی حوضچه یا سامپ Roof drain استفاده می کنند ، تا اجسام دیگر وارد آن نشده و باعث گرفتگی لوله ها نشوند.

شکل 38 - سیستم Roof drain بر روی سقف

Rimvent _28 :

یک لوله " 6 می باشد که بر روی سقف و در رینگ آخر کامپارتها نزدیک به بدنه نصب می شود . Rimvent در داخل سقف به یک محفظه به شکل جعبه مکعبی وصل می شود و گازهای حبس شده در محدوده سقف و دیواره مخزن در قسمت زیرین Seal را به صورت کنترل شده به بیرون هدایت می کند.

شکل 39 - Rimvent

Emergency roof drain _29 :

برای مواقعی که Roofdrain ها خوب عمل نکنند و یا در اثر گرفتگی آب را به بیرون هدایت نکنند این احتمال وجود دارد که در اثر انباشته شدن آب بر روی سقف ، سقف غرق شود . لذا برای جلوگیری از این حالت ، از یک سیستم تخلیه آب باران (Drain) در مواقع ضروری استفاده می نمایند که آب را در نهایت به داخل مخزن هدایت می کند.

شکل 40 - Emergency roof drain

Seal _30 :

بین سقف و بدنه مخزن فاصله 20cm وجود دارد. و دلیل این فاصله آن است که در حالتی که ارتفاع سیال درون مخزن تغییر می کند ، سقف بتواند به راحتی به بالا و پایین حرکت کند . فاصله بین سقف و بدنه مخزن توسط Seal احاطه می گردد. جنس این Seal از قطعات فلزی مفصلی و نوعی لاستیک مخصوص بوده که توسط یک سری ساپورتهایی از جنس استیل ضد زنگ به سقف مخزن متصل شده و بر روی بدنه مخزن به صورت لغزشی حرکت می نماید و عملکرد آن موجب هدایت سقف و نگه داری سقف در حد فاصل مشخص شده می گردد . همچنین Seal از تبخیر مایع داخل مخزن ، نفوذ گرد و غبار و آب باران به داخل مخزن جلوگیری می کند.

شکل 41 - قطعات فلزی مفصلی Seal

شکل 42 - سیستم تکمیل شده Seal سقف شناور

Draw of sump _31 :

اگر درون سیال نفتی (مثل بنزین_ نفت سفید و .... ) ، آب و یا دیگر ناخالصیها وجود داشته باشد. به دلیل اینکه وزن مخصوص آب از مشتقات نفتی بیشتر می باشد ، آب موجود در کف مخزن به سمت کناره های مخزن جمع آوری شده واز داخل سامپ تخلیه و به وسیله شیر تخلیه به بیرون مخزن هدایت می شود . برای این کار یک Sump یا چاهک در کف مخزن تعبیه گردیده که یک استوانه با قطر حدودا 1.5m می باشد و توسط یک لوله " 6 که از درون Sump به بیرون نصب شده است ، محتویات آن تخلیه می گردد . بدیهی است که در مرحله سیویل ، بایستی محل چاهک روی کف مخزن حفر شده باشد تا در مراحل بعد بتوان آن را نصب کرد . لوله Sump بعد از خروج از بدنه مخزن به یک فلنج متصل می شود که بر روی آن یک شیر نصب می گردد . این شیر فقط در زمان تخلیه Sump باز می شود.

شکل 43 - سیستم Draw of sump

Top Angle _32 :

در یک مخزن به دلیل اینکه درکورسهای بالایی مخزن ، ضخامت ورقهای بدنه کمتر می شود . لذا احتمال ایجاد اعوجاج در ورقهای بدنه و خارج شدن مخزن از حالت گردی ، وجود دارد . به همین دلیل در کورس آخر و در بالاترین نقطه مخزن بر روی بدنه یک نبشی(که سایز نبشی بسته به شرایط طراحی معلوم می شود) نورد شده (رول شده) و از طرف بیرون روی بدنه جوش می شود. این کار باعث می شود که مخزن گردی خود را در نقاط بالایی حفظ نموده و مقاومت ورقها بیشتر شود.

نکته : می بایست در زمان نورد کردن نبشی دقت شود. زیرا برگرداندن نورد نبشی کار مشکلی است.

شکل 44 - Top Angle در کورس آخر

Windgirder -33 :

در طراحی مخازن اتمسفریک ، برای مقابله با نیروی باد که به بدنه مخزن وارد می شود ، و ممکن است باعث اعوجاج و حتی واژگونی مخزن شود از Windgirder استفاده می شود.

با توجه به ارتفاع مخزن ، ضخامت ورقهای مخزن و نیز سرعت باد در منطقه و نیز قطر مخزن تعداد Windgirder و نیز فاصله آن از Topangle بدست می آید . یکی دیگر از فواید W.G این است که در هنگام ساخت مخزن ، نصب آن باعث کم شدن اعوجاج های موجود در مخزن شده و موجب کنترل دفرمگی های ایجاد شده در اثر حرارت جوش می شود . برای ساخت W.G از ورق استفاده می شود و معمولا به حالت L ساخته شده و بر روی مخزن نصب می شود.

شکل 45 - آماده سازی Windgirder در پایین مخزن

شکل 46 - Windgirder نصب و جوش شده

Dip& Guide pole -34 :

هنگامیکه سقف مخزن در حال حرکت به طرف بالا و پایین می باشد . این احتمال وجود دارد که به اصطلاح از Center خارج شود و از یک طرف بدنه مخزن فاصله گرفته و از طرف دیگر به بدنه مخزن بچسبد. لذا برای هدایت سقف مخزن در موقع بالا و پایین رفتن از یک لوله " 12 که در یک طرف مخزن به صورت عمودی نصب شده و از درون سقف عبور کرده و بر روی کف مخزن نصب می شود ، استفاده می کنند. ضمنا از این سیستم جهت اندازه گیری سطح مایع نیز استفاده می شود.

لازم به ذکر است که G.P از بالا فقط به Top platform و از پایین به بدنه و کف متصل می باشد . همچنین بر روی G.P سوراخ هایی به قطر 2cm و با فواصلی معین ایجاد شده که این کار برای خارج شدن گازهای تولید شده از سیال و حبس شده در داخل Guide pole می باشد.